Begin 2025 leek er eindelijk reden voor optimisme in de Australische wijnindustrie. Na enkele moeilijke jaren liet de sector weer groei zien. Toch bleek die opleving relatief: de productie lag nog altijd ruim onder het tienjarig gemiddelde. Inmiddels zijn de eerste cijfers over 2026 bekend en die geven weinig aanleiding tot feest. De Australische wijnoogst is gezakt naar het laagste niveau in 25 jaar. Staat Australische wijn onder druk? Of is er juist sprake van een noodzakelijke transformatie?
Historisch lage productie
De cijfers uit het National Vintage Report 2026 spreken voor zich. De totale druivenoogst kwam uit op 1,27 miljoen ton. Dat is 300.000 ton minder dan in 2025, een daling van 19 procent. Vergeleken met het tienjarig gemiddelde ligt de productie zelfs 25 procent lager.
Opvallend is dat vier van de afgelopen vijf oogstjaren onder het tienjarig gemiddelde uitkwamen. Hierdoor ligt ook het vijfjarig gemiddelde inmiddels aanzienlijk lager. De trend is duidelijk: er staat druk op de Australische wijn sector en deze produceert structureel minder dan voorheen.
Twee factoren springen daarbij direct in het oog: een veranderende wereldmarkt en uitdagende weersomstandigheden.
De wijnwereld verandert
Australië staat niet alleen in deze ontwikkeling. Wereldwijd neemt de wijnconsumptie af. Volgens cijfers van de International Organisation of Vine and Wine (OIV) is de wereldwijde consumptie sinds 2017 met ongeveer 14 procent gedaald. Opmerkelijk genoeg ligt de huidige consumptie op een niveau dat vergelijkbaar is met dat van 1961.
Dat is des te opvallender wanneer we bedenken dat de wereldbevolking in die periode groeide van ongeveer 3 miljard naar ruim 8,3 miljard mensen. Relatief gezien drinken we dus aanzienlijk minder wijn dan vroeger.
Van groei naar krimp
Vanaf de jaren zestig groeide de wijnconsumptie sterk, mede dankzij de economische bloei in Europa. Na een piek rond 1980 volgde een periode van stabilisatie. Tussen 2000 en 2007 zorgden globalisering en de groeiende vraag vanuit China en de Verenigde Staten opnieuw voor een opleving.
De financiële crisis van 2008 maakte daar echter een einde aan. Vervolgens zorgden de verstoringen tijdens de coronapandemie voor verdere druk op de markt. Inmiddels spelen ook veranderende leefstijlen een belangrijke rol. Vooral jongere generaties kiezen vaker voor minder alcohol of laten wijn helemaal links liggen.
Minder vraag betekent minder wijngaarden
Australische wijnboeren passen zich aan deze nieuwe realiteit aan. Hoewel Wine Australia sinds 2019 geen volledige meting van het wijngaardareaal meer heeft gepubliceerd, wijzen regionale cijfers erop dat inmiddels duizenden hectares wijngaard zijn gerooid.
Dat is niet verrassend. In 2023 lag er naar schatting nog een overschot van ongeveer 2 miljard liter wijn opgeslagen. Adviesbureau KPMG berekende dat circa 20.000 hectare wijngaard zou moeten verdwijnen om het marktevenwicht te herstellen.
Ter vergelijking: in Bordeaux werd de afgelopen jaren tussen de 10.000 en 12.000 hectare gerooid, goed voor ongeveer 8 tot 10 procent van het totale areaal. Daar gebeurde dit met aanzienlijke overheidssubsidies. Australische wijnboeren kunnen op dergelijke steun nauwelijks rekenen. De Australische overheid beschouwt het terugdringen van wijngaarden vooral als een noodzakelijke marktcorrectie.
Het weer werkte niet mee
Naast de marktomstandigheden speelde het weer een belangrijke rol in de lage oogst van 2026.
In Riverland begon het seizoen met uitzonderlijk warme omstandigheden. Door aanhoudende hittegolven in december en januari startte de oogst ongewoon vroeg. Vervolgens sloeg het weer om. Eind februari veroorzaakten hevige regenval en overstromingen aanzienlijke schade aan wijngaarden en infrastructuur.
Ook elders in South Australia verliep het seizoen grillig. Na een warme start volgde een relatief koele periode in februari en maart. Voor witte druiven bleek dat gunstig, omdat zij hun frisheid beter konden behouden. Rode druiven profiteerden juist van een uitstekende kleurontwikkeling.
In Barossa was het verhaal anders. Daar zorgde extreme droogte voor lagere opbrengsten, maar de kwaliteit van zowel Shiraz als Riesling wordt door producenten als uitstekend omschreven.
Een opvallende winnaar: witte wijn
Ondanks alle uitdagingen zijn er ook positieve ontwikkelingen zichtbaar. De Australische wijnindustrie verandert mee met de voorkeuren van consumenten.
Voor slechts de tweede keer in twaalf jaar werd er meer witte dan blauwe druiven verwerkt. Vooral in de warme binnenlandse regio’s was deze verschuiving duidelijk zichtbaar. Daar daalde de productie van blauwe druiven met maar liefst 33 procent, terwijl witte druiven slechts 6 procent terrein verloren.
In de koelere kustgebieden bleef de verhouding tussen wit en rood veel stabieler.
Chardonnay neemt de leiding over
De veranderende voorkeuren hebben ook gevolgen voor de populairste druivenrassen van Australië.
Jarenlang was Shiraz de onbetwiste koning van de Australische wijnbouw. Maar in 2026 verloor de druif zijn koppositie. De productie van Shiraz daalde met 35 procent, mede doordat veel aanplant zich bevindt in de warmere binnenlandse regio’s die het zwaarst werden getroffen.
Chardonnay wist daarentegen zijn positie vrijwel volledig te behouden en is daarmee uitgegroeid tot het belangrijkste druivenras van Australië.
Het aandeel van Shiraz zakte naar 19 procent van de totale productie. Daarmee komt de druif voor het eerst in vijftien jaar onder de grens van 20 procent.
Het einde van Australische wijn? Zeker niet
De cijfers van 2026 laten zonder twijfel zien dat de Australische wijnsector zich in zwaar weer bevindt. Met lagere consumptie, overproductie uit het verleden, het rooien van wijngaarden en uitdagende weersomstandigheden staat de Australische wijn sector onder druk.
Toch betekent dit niet dat het voortbestaan van Australische wijn in gevaar is. Wat we zien, is eerder een sector die zich opnieuw uitvindt. Producenten passen hun aanplant aan, richten zich meer op witte wijnen en streven naar een betere balans tussen vraag en aanbod.
Voor consumenten is er bovendien nog een lichtpuntje: ondanks de fors lagere oogst zijn de wijnprijzen voorlopig relatief stabiel gebleven.
Australische wijn verdwijnt dus niet van het toneel. De sector verandert, krimpt en specialiseert zich. Juist die aanpassingskracht kan ervoor zorgen dat Australische wijn ook de komende decennia een belangrijke speler blijft op het wereldtoneel.
Laten we aan de start van het nieuwe jaar eens terug blikken op vorig jaar. De wijnoogst van 2025 wordt gekenmerkt door sterke regionale verschillen en een opmerkelijke nadruk op kwaliteit boven volume als reactie op toenemende klimaat uitdagingen en veranderende marktomstandigheden. Wereldwijd is de productie in 2025 geschat op 232 miljoen hectoliter, een lichte stijging van ongeveer 3% ten opzichte van 2024, maar nog steeds ongeveer 7% onder het gemiddelde van de afgelopen vijf jaar. Deze trend illustreert hoe zowel extreme weersomstandigheden als structurele veranderingen in de wijnbouw impact hebben op de globale sector.
Frankrijk: Lage volumes ondanks hoogwaardige druiven
Frankrijk, een kernspeler in de wereld wijnoogst, kende in 2025 opnieuw uitdagingen. Door hittegolven en droogte, zie ook de branden in de Aude, bleef de productie laag vergeleken met historische gemiddelden. De schattingen voor Frankrijk liggen rond 35,9 miljoen hectoliter in 2025 — een van de laagste producties in decennia en aanzienlijk onder het vijfjaarsgemiddelde.
De situatie was in verschillende Franse regio’s zeer divers:
In warme en droge gebieden zoals Bordeaux en Languedoc-Roussillon beperkten hitte en beperkte regenval de opbrengsten, wat resulteerde in kleinere trossen en versneld rijpingsproces.
De koelere gebieden zoals de Loire vallei meldden betere omstandigheden, wat zorgde voor gezonde druiven met frisse zuren en goede aromatische kwaliteit.
Hoewel volumes onder druk stonden, is er veel optimisme over de kwaliteit van de wijnen uit 2025, vooral bij witte wijnen en rosé wijnen, maar ook bij elegante rode wijnen uit koelere appellaties.
Duitsland: Stabiel herstel en kwalitatieve resultaten
In Duitsland werd de wijnoogst van 2025 positief gekenmerkt door een herstel van de volumes ten opzichte van het voorgaande jaar. De productie lag ongeveer 5% hoger dan in 2024, wat een welkome ontwikkeling was na recent teleurstellende jaren.
Dankzij relatief gunstig weer tijdens het groeiseizoen konden wijnboeren meer druiven plukken, hoewel wisselvallig weer bleef zorgen voor uitdagingen op het gebied van rot en schimmelrisico’s in vochtige perioden.
Riesling — het paradepaardje van Duitsland — toonde opnieuw zijn potentieel met een frisse zuurgraad en aromatische intensiteit. De kwaliteit van de Duitse wijnen voor de wijnoogst in 2025 lijkt hoog, ondanks dat volumes in sommige regio’s nog steeds onder het langjarige gemiddelde liggen dankzij eerder genoemde uitdagingen.
Spanje: Droogte en dalende productie
Spanje kende in 2025 opnieuw een van zijn kleinste oogsten in jaren. De productie daalde naar ongeveer 29,4 miljoen hectoliter, wat neerkomt op een daling ten opzichte van eerdere jaren en nog steeds onder het vijfjaarsgemiddelde ligt.
De belangrijkste oorzaak was een aanhoudende droogte in veel wijngebieden, met name in het zuiden en oosten van Spanje. De hitte en de beperkte regenval zorgden voor vroegere plukdata en kleinere opbrengsten per hectare.
Desondanks geven sommige wijnmakers aan dat de kwaliteit van de druiven in de koelere regio’s — met name langs de noordkust — aantrekkelijker was dan in voorgaande jaren, met een goede balans tussen rijpheid en zuurgraad.
Italië: Grotere productie en brede regionale diversiteit
Italië zette in 2025 een sterke prestatie neer. Met een geschatte productie van ongeveer 47,4 miljoen hectoliter herstelde het land naar niveaus dichter bij het langjarige gemiddelde en bevestigde het opnieuw zijn positie als ’s werelds grootste wijnproducent.
De reden voor deze stijging lag in relatief gunstige weersomstandigheden in veel wijnregio’s — van Piemonte tot Toscane en Veneto — wat resulteerde in gezonde, goed ontwikkelde druiven. Regionale verschillen waren er uiteraard, maar in het algemeen waren de omstandigheden voor Italiaanse wijnbouwers positief, wat leidde tot zowel generieke als premiumwijnen met veel karakter.
Argentinië: Stabiliteit met gezonde volumes
In Zuid-Amerika behield Argentinië zijn rol als een van de belangrijkste producenten van de regio. Volgens de eerste schattingen bleef de Argentijnse productie in 2025 met ongeveer 10,7 miljoen hectoliter vrijwel gelijk aan die van voorgaande jaren, wat de positie van het land als grootste wijnproducent van het continent onderstreept.
Detailgegevens tonen dat Argentijnse wijnproducenten in 2025 ongeveer 1,95 miljard kilogram druiven verwerkten, wat leidde tot 1,058 miljard liter wijn plus 405 miljoen liter most — een significante output en een teken van stabiele productiecapaciteit.
Regionale kenmerken
Mendoza blijft het hart van de Argentijnse wijnbouw, vooral bekend om zijn Malbec — een druif die internationaal erkenning geniet voor zijn fruitige intensiteit en structuur.
San Juan en andere regio’s dragen eveneens bij aan de diversiteit en het volume van de oogst.
Hoewel de volumes consistent zijn, ervaren producenten soms druk op prijzen in de bulkmarkt, wat wijst op sterke concurrentie en de noodzaak om zowel binnenlandse consumptie als exportmarkten te blijven ontwikkelen.
Chili: Een dalende productie door klimaatstress
Chili, traditioneel een belangrijke leverancier van hoogwaardige wijnen — met name Cabernet Sauvignon, Carmenère en Sauvignon Blanc — kende in 2025 een duidelijke terugval in productie. Volgens de OIV-ramingen werd de Chileense productie geschat op 8,4 miljoen hectoliter, wat neerkomt op een daling van ongeveer 10% ten opzichte van 2024 en een van de laagste oogsten in een decennium.
Belangrijkste uitdagingen tijdens wijnoogst 2025
Aanhoudende droogte en watertekorten in belangrijke wijngebieden — zoals Casablanca, Colchagua en de Maipo Valley — beperkten de druivengroei en zorgden voor kleinere trossen.
Hoge temperaturen en onregelmatige neerslagpatronen drukten de opbrengsten verder, waardoor sommige wijnmakers vroeg moesten oogsten om kwaliteit te behouden.
Hoewel de productie daalde, zagen sommige producenten verbeterde druivenconcentratie en hogere aromatische intensiteit, wat in sommige gevallen positief werd beoordeeld voor premiumwijnen.
Australië: Licht herstel na eerdere tegenslagen
In Australië — een van de grootste wijnproducerende landen op het zuidelijk halfrond — liet de wijnoogst van 2025 een enigszins herstel zien na krappe volumes in voorgaande jaren. De totale productie kwam naar schatting uit op ongeveer 11,6 miljoen hectoliter, ongeveer 11% meer dan in 2024, maar nog steeds onder het langjarige gemiddelde.
Grote regionale verschillen
Warme gebieden zoals Barossa Valley bleven kwalitatief sterke Shiraz en Grenache produceren.
Koelere gebieden zoals Yarra Valley en Adelaide Hills leverden frisse witte wijnen en lichte rode wijnen.
Deze regionale diversiteit hielp de Australische wijnindustrie zich aan te passen aan veranderende klimaatomstandigheden.
Zuid-Afrika zag in 2025 een duidelijke productiestijging na enkele moeilijke jaren van droogte. De geschatte wijnproductie bedroeg ongeveer 10,2 miljoen hectoliter, wat neerkomt op een stijging van ongeveer 16% ten opzichte van 2024.
Deze verbetering komt door betere regenval in delen van de Westkaap en relatief gunstige groeiomstandigheden, hoewel sommige gebieden nog steeds onder klimaatstress staan.
Zuid-Afrikaanse Chenin Blanc en Pinotage zijn voorbeelden van druiven die in 2025 fraaie resultaten lieten zien, met een balans tussen intensiteit en frisheid die internationaal goed ontvangen werd.
Noord-Amerika: Regionale verschillen binnen de VS en Canada
In Noord-Amerika varieerde de oogst van 2025 behoorlijk per regio, met de Verenigde Staten als belangrijkste producent. De Amerikaanse productie werd in 2025 geschat op ongeveer 21,7 miljoen hectoliter, een lichte stijging ten opzichte van 2024 maar nog steeds onder het vijfjaarsgemiddelde.
Californië & Westkust
Californië, de kern van de Amerikaanse wijnproductie, zag een van de kleinste oogsten in decennia door hitte, waterstress en veranderlijke groeiomstandigheden.
Vroege oogsten en strengere selectie van druiven resulteerden vaak in verhoogde concentratie en kwaliteit, maar de volumes bleven beperkt.
Pacific Northwest
Koelere gebieden zoals Oregon en Washington stonden bekend om hun evenwichtige wijnen, met name Pinot Noir en Riesling, dankzij hun langere groeiseizoenen en mildere klimaten.
Conclusie: 2025 als een vintage van nuance
De wijnoogst van 2025 laat een verre van eenduidig beeld zien:
Europa kende herstellende maar ondergemiddelde volumes, met Italië als uitzondering door stabiel hogere productiecijfers.
In Zuid-Amerika vertoonde Argentinië stabiliteit en chili een duidelijke daling, terwijl de rest van de regio zich aanpaste aan klimaatstress.
Australië en Zuid-Afrika toonden veerkracht, met oogsten die zowel in volume als in kwaliteit herstellen.
Noord-Amerika laat regionale nuance zien binnen de VS.
Een duidelijke rode draad is de impact van klimaatverandering: extreme en wisselende weersomstandigheden blijven de opbrengsten beïnvloeden en zetten aan tot aanpassingen in planning, irrigatie en druivenselectie. Tegelijkertijd zetten veel producenten in op kwaliteit boven kwantiteit – met een focus op terroir, focus op premiumsegmenten én innovaties in duurzame wijnbouw.
Terwijl de oogst van 2025 uit Australië onderweg is, blikken we nog even terug naar de oogst van 2024 die begin dit jaar op de markt is gekomen. De toekomst voor 2025 is veelbelovend, maar hoe zijn de wijnen uit Australië van 2024 en wat proef je erin? Een ding dat opvalt is dat de schaalgrootte waar Australië om bekend stond langzaam naar de achtergrond verdwijnt. Sinds het begin van dit decennium, heeft er een verschuiving plaats gevonden van massa naar Bourgondische aanpak. Dit wilt zeggen, focus op kleinschaligere locatie specifieke aanpak.
Dit uit zich vooral in wijnen van single vineyard, maar ook meer aandacht voor de gezondheid van de bodem en biodiversiteit in de wijngaard. Deze verschuiving is in alle wijnbouwgebieden van Australië te vinden. En met deze verandering van focus komt ook een verandering van wijnstijl. Dit is met name terug te vinden in de Chardonnay en Shiraz.
Oogstjaar 2024
Natuurlijk moeten we even terug naar oogstjaar 2024 voor de wijnen die nu op de markt zijn. Er is 1,43 miljoen ton aan druiven geperst, wat 9% hoger was dan in 2023, maar nog steeds een 18% onder het 10jarig gemiddelde ligt. De witte druivenoogst is zeer behoorlijk aan het herstellen, maar ligt toch nog 10% onder het gemiddelde. Terwijl er nog nooit een zo laag rode druivenoogst sinds 2007 is geweest. Maar liefst 49% van de oogst is afkomstig uit Zuid Australië.
Chardonnay
De persing van Chardonnay laat een opvallende stijging zien, maar liefst 31% ten opzichte van 2023. Het is voor het eerst in 10 jaar dat Chardonnay kwantiteit de rode druiven heeft overtroffen. Maar de stijl is aan enorme verandering onderhevig. In 1990 kwam Aussie Chardonnay op de markt met een rijpe, hoog alcoholische, op eikenhout gerijpte stijl op de markt. Toen deze stijl uit de mode raakte, gingen wijnmakers naar slanke, alcoholarme versies. Nu kiest Australië wederom voor een verandering. Een meer terroir gedreven stijl die de regionale verschillen kan onderstrepen.
Chardonnay 2025 van Margaret River verrast critici met zijn complexe boeket van steenfruit, citrus en een vleugje vanille. Door het gebruik van minimaal eikenhout komen de pure fruitsmaken tot hun recht.
Shiraz
Hoewel Shiraz aan terrein aan het verliezen is ten opzichte van Chardonnay, is het nog steeds de meest aangeplante rode druivenvariëteit. Echter we observeren een daling in de aanplant, vooral ingegeven door de importbeperkingen opgelegd door China. Dit heeft diepe sporen achtergelaten in de Australische wijnbouw. Maar ook hier zien we dat de stijlen evolueren, vooral in Barossa Valley waar Shiraz de koning is. De welbekende rijpe, krachtige, alcoholrijke stijlen worden nu vervangen door slankere, meer elegantere wijnstijlen.
Barossa Valley heeft voor de 2025 Shiraz een proef notitie van intense tonen van zwart fruit met een vleugje eucalyptus, aangevuld met een subtiele rokerige ondertoon, veel moois in petto voor de toekomst. Deze wijnen zijn voller dan ooit, maar behouden toch een elegante structuur.
Nieuwe stijlen
Maar naast de geijkte druivenvariëteiten, zien we ook steeds meer andere opduiken. Denk aan Grenache, Touriga Nacional, en vooral Italiaanse soorten. Door klimaatverandering moet ook Australië inspelen op de toekomst en naar verwachting proef je dat al in 2025. Wijnmakers moeten omdenken doordat hun traditioneel warme gebieden die bekend staan om zware wijnen toch lichter en eleganter te maken. Het is in het voordeel dat er geen strak appellatiesysteem bestaat. Waardoor experimenteren met andere druivensoorten mogelijk is. Zo vinden we Vermentino, Fiano, Sangiovese en Nebbiolo en die maken het mogelijk om mooie elegante wijnen voort te brengen.
Zo vinden we Vermentino vooral in Riverland (zuid Australië) waar ze verfrissende stijlen voortbrengt met vooral citrustonen. Ook is ze alom vertegenwoordigd in Murray Darling (New South Wales) waar de wijn rijke fruit aroma’s vertoont van guave, meloen, peer, witte perzik en soms met een hint venkel.
Fiano vinden we in zowel de koelere regio’s, zoals Adelaide Hills, als de warme regio’s, zoals McLaren Vale, Barossa Valley en Murray Darling. De Adelaide Hill versie is fruitgedreven (denk aan peer, citrus en amandel met een subtiele minerale afdronk), terwijl een Barossa meer romig textuur heeft met custard appel, gepocheerde peer en tropisch fruit aroma’s.
In Australië zijn ze kritisch aan het kijken hoe de wijnbouwindustrie vorm gegeven moet worden om toekomstbestendig en winstgevend te zijn. In 2020 creëerde de sector een visie naar een winstgevende, productieve en duurzame toekomst in 2050. Maar door voortdurende uitdagingen zijn deze doelstellingen lastig haalbaar tenzij de sector haar koers wijzigt. Vandaar het sectorplan One Grape & Wine Plan om met hernieuwde ideeën de weg naar de Visie 2050 te bewerkstelligen.
Een belangrijke stap is dat de belangenorganisaties Australian Grape & Wine en Wine Australia de handen ineen hebben geslagen met de regionale en staatsverenigingen om een breed gedragen strategie te ontwikkelen.
Sector uitdagingen
Maar wat zijn dan deze uitdagingen waar de Australische wijnsector voor staat?
Allereerst blijft de winstgevendheid achter vanwege de significante investeringen waar de industrie steeds opnieuw voor staat. Denk hierbij aan de invloed van klimaatverandering. Maar ook de continue aanwezige overproductie drukt prijzen. Terwijl aan de andere kant andere landen steeds vaker import heffingen opleggen, waardoor de vraag afneemt. Vooral de Chinese heffingen hebben een dramatische impact gehad op Australische wijn. En tenslotte ook de problematiek in wereldwijde supply chain management. Containers die op 1 plaats nodig zijn, maar op een andere plaats liggen.
Wijzigingen in consumenten voorkeuren en, nog belangrijker, perceptie. Onder invloed van gezondheidsdiensten en overheidsbeleid ligt alcohol onder vuur. En de negatieve gevolgen van overmatig gebruik wordt enorm belicht. Daarnaast heeft Covid-19 ook een grote verandering in consumentengedrag bewerkstelligd.
De duurzame toekomst speelt een grote rol. Natuurlijk is intensieve landbouw waarbij d focus ligt op hoge opbrengsten niet goed en put de aarde uit.
Gezamenlijk actie nodig
De bedoeling van het One Grape & Wine Sector Plan is om de weg naar de ambities binnen Vision 2050 te opnieuw te definiëren. Het verwoordt de prioriteiten van de sector en schetst duidelijke acties die door alle delen van de sector moeten worden ondernomen om individueel, zakelijk en sectoraal succes te behalen.
Succes is natuurlijk niet gegarandeerd, maar meer dan ooit is dit afhankelijk van inzet en actie van iedereen. Inclusief het omarmen van innovatie en nieuw perspectief om een nieuwe weg in te slaan voor de sector.
Obstakels waar men rekening mee moet houden zijn heffingen, zoals Trump dit doet, importbeperkingen uit China, maar ook de grilligheid van consumenten. Vooral Australische wijnen staan bekend om hun krachtige volle rode wijnen. Maar tegenwoordig neigen consumenten juist naar meer lichtere wijnen vanuit een gezondheidsperspectief.
Doel van het plan
Het One Grape & Wine Sector Plan richt zich op de belangrijkste prioriteiten die de sector heeft geïdentificeerd om de weg naar Visie 2050 te realiseren. Dit omvat:
het in evenwicht brengen van vraag en aanbod
richt investeringen op gebieden om de grootste impact te hebben, en moedig de toepassing van innovatieve praktijken aan om de kwaliteit, efficiëntie en winstgevendheid te verbeteren
uitbreiden van de kwaliteit, waarde, imago en internationale beschikbaarheid van Australische wijn
verbeter de beschikbaarheid van Australische wijn op de lokale markt en stem het product af op de vraag van de consument.
maak gebruik van de brede ervaring, expertise en perspectieven binnen de sector om beslissingen te versterken en het succes van de sector te vergroten.
bevorder duurzame praktijken om de winstgevendheid van bedrijven te verbeteren en de ecologische en economische levensvatbaarheid op lange termijn te waarborgen.
Evalueer de financiering van de sector om deze te waarborgen in de toekomstige jaren
Zoek proactief het gesprek met de overheid en gemeenschappen om negatieve vooroordelen tegen te gaan.
Wat zijn de integrale acties?
Wanneer gekeken wordt naar het product wijn, denk dan bijvoorbeeld aan het overdenken van producten en verpakkingen. Hoe kan men dit lichter en duurzamer maken, zonder dat kwaliteit van de wijn inboet. Maar ook de vraag en aanbod naar een meer evenwicht brengen en kijken naar product innovatie.
Natuurlijk is Australische wijn niet alleen voor Australië weg gelegd. Daar speelt een grote rol voor belangenorganisaties om Australische wijn meer op de internationale kaart te zetten. Daarbij helpt wanneer wijnbedrijven natuurlijk hun product portefeuille differentiëren en een verhaal kunnen neerzetten. Een persoonlijk verhaal werkt altijd om je te onderscheiden van andere aanbieders!
Qua duurzaamheid draait het om emissie uitstoot verminderen, maar ook zeker het benadrukken en diversifiëren als wijn producent dat op een ecologische wijze wordt gewerkt bijvoorbeeld.
En, niet onbelangrijk, de sector is ernstig afhankelijk van seizoenarbeiders. En het is steeds lastiger om aan (goede) mensen te komen. Hoe kan de industrie zorg dragen dat er ook in de toekomst voldoende mensen bereid zijn om het (vaak toch zware werk) in de mooie wijnindustrie te blijven doen? Denk hierbij training, carrière planning en dergelijke.
Conclusie
Australië neemt de aanpak zeer serieus. Een duidelijke visie waar ze naartoe willen werken, pakken ze aan door de hele keten erin te betrekken. De kracht van het plan ligt in het vermogen om de last te delen om de kansen te optimaliseren. Maar actie is noodzakelijk, samenwerking en gedeelde verantwoordelijkheid, om te leren van het verleden, om de uitdagingen van vandaag aan te gaan, om de koers uit te zetten voor succes in de sector.
Wie kent het niet Riesling wijnen, de druivensoort die tot veel in staat is, maar ook bekend staat om haar petroleum aroma. Waar komt dit eigenlijk vandaan? Daar gaan we deze week antwoord op zoeken.
Riesling druivenras
Maar laten we even een stapje terug doen. Bijna iedereen kent Riesling als de Duitse gortdroge wijn. Maar de druivensoort staat inmiddels overal aangeplant, van Willamete Valley aan de westkust van Amerika tot aan Nieuw Zeeland.
En verwar Riesling niet met gelijksoortige namen als Riesling Italico, Laskirizling, Olaszrizling en Welschriesling. Dit zijn toch echt andere druivenrassen.
Duitsland wordt door velen beschouwd als de bakermat van Riesling. Hoewel historische verslagen geen duidelijkheid geven, kan je wel stellen dat Duitsland het hart is waar deze majestueuze druif al eeuwenlang groeit en bloeit. De vroegst geregistreerde melding van Riesling in Duitsland dateert van 13 maart 1435. En daarmee is 13 maart de onofficiële verjaardag van Riesling.
Riesling stamt af van de Gouais Blanc druif waar ook bijvoorbeeld Chardonnay en Pinot Noir van afstammen en Savagnin (ook bekend als Traminer maar verwar deze niet met Gewürztraminer).
Kameleon Riesling
Riesling kan ook worden beschouwd als een kameleon binnen de wijnwereld. Het neemt een unieke eigenschappen aan van het terroir waar de druif opgroeit. En creëert daarmee haar eigen stijl. Maar alleen in Duitsland vind je Riesling die zo veelzijdig is, van trocken (ofwel kurkdroog) tot feinherb (nauwelijks zoet) tot trockenbeerenauslese (ofwel zeer zoet). Echter dit laatste is niet op alle plekken te bereiken. Daarnaast kan je van Riesling zowel stille als mousserende wijnen maken. Riesling is dus een echte kameleon!
Ook heeft Riesling niet altijd zo een faam gehad. Ten tijde van de goedkope Liebfraumilch was het meer een “beuker” dan kwaliteit. Ook in de tijd daarna werd de markt overspoeld door goedkope (inferieure) en mierzoete Riesling. Gelukkig is dat tij gekeerd en is er nu een heel spectrum aan Riesling verkrijgbaar.
Populariteit
Maar waarom kent Riesling een lage populariteit? Riesling is eenmaal geen Chardonnay en gaat niet zo goed op houtrijping. Terwijl Chardonnay mateloos populair is en er toch een grote voorliefde is voor houtgelagerde witte wijnen.
Riesling wijnen moet je leren drinken. De zuren, het ijskoude parfum en de citrus smaak zijn uitgesproken. Daardoor is Riesling niet voor iedereen weggelegd. Daarnaast blijft de petroleum aroma hangen boven de wijnen gemaakt van Riesling, terecht of onterecht.
Kenmerken
Riesling heeft kleine bessen aan haar compacte trossen. Ze kleuren van groen tot goudgeel met bruine vlekjes, afhankelijk van de rijpheid. Riesling kan zeer goed tegen extreem lage temperaturen dankzij het harde hout van de stam en groeit goed in een koeler of zelfs koud klimaat. Hier kan ze langzaam rijpen en waardoor ze haar aromatische karakter blijft behouden. Vandaar dat ze ook volop staat aangeplant in Finger Lakes District in Amerika en Ontario in Canada. Maar dan moet de druif wel op de goede locatie staan aangeplant om optimaal zon te krijgen. De druif heeft een voorkeur voor goed drainerende bodems, bij voorkeur bedenkt met leisteen.
Riesling is zeer terroir gevoelig en is dus in staat een goede reflectie te geven waar ze vandaan komt. De geprefereerde leistenen bodem zal een rokerig aroma afgeven, terwijl andere bodems meer mineraal of staal (in geval van kalk), teer, aards (in geval van klei) afgeven. Kenmerkende primaire aroma’s zijn perziken en appel, citrusfruit, citroen, limoen, pompelmoes, ananas en passievrucht, citronella, munt, muskaat, kamperfoelie, brem, linde, acacia. Waarbij aroma’s als citrusfruit duiden op minder rijpe druiven. Rijpere Riesling wijnen geuren naar overrijpe ananas en petroleum. Jongere Rieslings neigen eerder naar vers hooi, viooltjes, roos en wit steenfruit. Ook ontleent de druif zich voor nobele rotting. Deze geeft een typisch smaakje van gedroogde abrikozen en honing, amandelen en rozijntjes.
Zoals reeds aangegeven, houtrijping is niet weggelegd voor Riesling. Dus zal vergisting en rijping op RVS tanks plaatsvinden, waardoor de wijn haar frisse en fruitige karakter blijft behouden.
Daarentegen staat Riesling bekend om haar hoge zuurgraad en is daarom zeer goed in staat te ouderen, beter dan menig Bourgogne en Bordeaux wijn. En dat terwijl het alcohol kan variëren van 7% voor de lichte verfrissende wijnen tot 13% voor volle krachtige wijnen.
Riesling en klimaatzones
Wanneer Riesling in koelere zones staat is ze in staat om fenomenale wijnen te produceren, zeker wanneer er sprake is van veel direct en gereflecteerd zonlicht. De meeste Duitse regio’s zijn koelklimaat regio’s, behalve Pfalz waar het een paar graden warmer is. Ook Elzas, de meest Germaanse regio in Frankrijk, vind je tintelende, droge, staalachtige wijnen zoals die van Trimbach. De Wachau in Oostenrijk wedijvert met de Elzas en de Moezel vanwege de zuiverheid van zijn Rieslings. Behalve dat deze heerlijk karaktervolle, kurkdroge, gebeeldhouwde wijnen de neiging hebben om meer body en alcohol te hebben. En natuurlijk hebben we de goede ijswijnen uit Finger Lakes en Ontario, maar ook zeer goede Riesling wijnen uit Washington.
Terwijl ze in een warm klimaat, omdat ze vroeg rijpt, is het sap overrijp en mis je de spanning in de wijn. Het grote deel van zuid Europa is het simpelweg te warm voor Riesling. Daarom is het zo verrassend om kwaliteit Riesling te vinden in Australië. Zowel Clare Valley ten noorden van Adelaide als de Eden Valley in het oosten hebben een reputatie opgebouwd voor geweldige droge Riesling, het soort pittige, full-bodied wijn. Ook Zuid Afrika omvat Riesling maar daar moet de rijping goed gevolgd worden, net als in Nieuw Zeeland, waar de druif zowel op het warmere Noordereiland, als op het koelere Zuidereiland te vinden is.
Maar waarom petroleum in Riesling wijnen
Laten we eerst eens kijken waar deze petroleum aroma vandaan komt. Dit wordt veroorzaakt door TDN (een afkorting voor 1,1,6-trimethyl-1,2-dihydronaphthalene). Dit is een stofje dat niet in de druif aanwezig is, maar ontstaat wanneer de druif carotenoïden afbreekt tijdens de groei van de plant. Carotenoïden is een druifeigen stof (overigens niet uniek voor druiven) dat de plant beschermt tegen het felle zonlicht. Vervolgens vindt een proces van chemische verandering plaats waarbij de zuurgraad een belangrijke rol speelt. Dus hoe feller de zon is, hoe groter de kans is dat de petroleum aroma (ookwel Goût de Pétrol) ontwikkelt in Riesling wijnen. Maar dit kan zich pas in wijn ontwikkelen wanneer de wijn rijpt. Dus een jonge Riesling zal minder Goût de Pétrol hebben dan wijnen die rijpen.
De Goût de Pétrol is zowel geliefd als gehaat. Het is een echte persoonlijke voorkeur. Zoek je naar deze aroma, dan heb je de grootste kans bij wijnen uit Australië, omdat de zon daar feller is.
Hoe ontstaat Goût de Pétrol
Er zijn een aantal factoren van invloed op de petroleum aroma. Één is dus de blootstelling aan zonlicht. Waarbij een studie heeft uitgewezen dat wanneer druiven na veraison meer dan 20% zonlicht ontvangt, het TDN gehalte toeneemt. Ook ontbladeren draagt (hetzij als wijngaardbeheer of doordat waterstress verminderde bladvorming geeft) bij aan verhoging van TDN, immers er ontstaat meer blootstelling aan zon.
Maar ook de lengte van flesrijping en keldertemperatuur hebben een belangrijke invloed.
Tenslotte een heel belangrijke factor. Een studie heeft aangetoond dat de sluiting van de fles een grote invloed heeft. Kurk afgesloten flessen hebben een lagere TDN waarde dan draaidoppen. Mogelijk omdat kurk TDN kan opnemen, maar ook omdat oxidatie (wat niet plaatsvindt bij een draaidop) het TDN gehalte kan verminderen.
Conclusie
Goût de Pétrol is een persoonlijke voorkeur. You love it or you hate it. Maar het is ook iets dat met klimaatverandering een potentieel risico vormt. Als wijnmaker heb je slechts beperkt invloed. In de wijngaard moet je het bladbeheer goed in de vingers hebben en tijdstip van de oogst kan een rol spelen. In de kelder is temperatuur relevant. Maar geheel voorkomen is onmogelijk.
Overigens TDN en de daaruit voortvloeiende petroleum aroma komt niet uitsluitend in Riesling voor. Zoals aangegeven, TDN komt voort uit cartenoïden dat in planten zit. Maar floreert in een hoge zuurgraad, zoals bij Riesling het geval is. Daarnaast heeft Riesling een aanzienlijk hogere cartenoïden gehalte dan andere druiven. Daarom zal je de Goût de Pétrol vooral in Riesling aantreffen.
Tasmania is een eiland dat net onder Victoria ligt in het zuidoosten van Australië. Hoewel Tasmania maar een relatief klein eiland is (net iets groter dan Nederland), is het groot in faam als het gaat om wijn. Het eiland kent slechts één geografische indicatie, GI Tasmania. Desondanks zijn er verschillen op het eiland. De wijn potentie is groot en groeiende in Tasmania. Net als de overbuur Mornington Peninsula en Yara Valley zijn de toonaangevende druivenrassen de koele klimaat minnende Pinot Noir en Chardonnay.
Maar eigenlijk is Tasmania het beste te vergelijken met de wijnen afkomstig van Nieuw Zeeland. Zowel qua het koele klimaat – Tasmania ligt op dezelfde hoogte als het noordelijke deel van het Nieuw Zeelandse Zuidereiland – als qua keuze van de druivenrassen. We zien dan ook een gestage toename van Sauvignon Blanc, Riesling en Pinot Gris. Terwijl Cabernet Sauvignon, Cabernet Franc en Merlot achterblijven. Shiraz staat hier nauwelijks aangeplant wat een duidelijke afzetting is tegen het de rest van Australië.
Omdat de goudkoorts toesloeg in 1860, kwam de wijnproductie tot een halt. Ook werd in dezelfde tijd een wet aangenomen die de productie van alcohol verbood. Dit duurde tot 1950, waarna de wijnproductie langzaam opschroefde. Echter het zal nooit een kwantiteitsgebied zijn, de focus ligt meer op kwaliteit en dat is te merken! In 1990 werden nieuwe wijngaarden aangelegd en kende het eiland zo’n 90 producenten waar uiteindelijk slechts 20 echt wijn produceerden met beperkte oplage. In 2003 was er nog 800ha waar dit nu is gegroeid naar 2.100ha. Vandaag de dag zijn er ongeveer 250 producenten maar slechts 10% hebben meer dan 10ha grond. De wijn is zeer beperkt verkrijgbaar buiten het eiland.
Klimaat en bodem
Het klimaat wordt in grote mate beïnvloed de westenwinden die vanaf de zuidelijke oceanen veel regen met zich meebrengen. Eigenlijk past een tropisch regenwoud veel beter bij dit natte klimaat dan wijnteelt. Echter de westkust krijgt vele malen meer regenval dan het noorden of het oosten. Sterker nog, het oosten rond de hoofdstad Hobart, is één van de droogste regio’s in Australië. Het is daarom dat de wijnregio’s zich voornamelijk in het oosten en noorden hebben gevestigd waar een gematigder zeeklimaat heerst. Eigenlijk kan je het klimaat vergelijken met Champagne of Chablis in Frankrijk. Er valt voldoende regen gedurende het groeiseizoen en door de zuidelijke ligging profiteren de wijngaarden van veel zonuren.
De bodem is zeer gevarieerd tussen de verschillende regio’s. In Derwent Valley is het overwegend zanderig. Coal River Valley kent een veenachtig alluviale en zanderige humusgrond. Daar waar Pipers River een vrij diepe drainerende brokkelige bodem kent terwijl Tamar Valley een grindachtige basalt op klei- en kalksteenbasis heeft.
Wijnregio’s
We vinden hier maar liefst 8 verschillende regio’s. Echter Tasmania kent niet dezelfde classificatie als Australië; er is slechts één regio. Tasmania is niet te vergelijken met enig andere regio in Australia. In nagenoeg alle regio’s worden zowel witte als rode wijn geproduceerd. Rode wijn voert wel de boventoon. Ook mousserende wijn is geen onbekende en met Louis Roederer’s interesse zal de wijn potentie zeker groot gaan groeien in Tasmania.
Hoewel Pinot Noir de grootste aanplant in 2022 geniet, ongeveer 47%, is de productie vooral wit. Dit ligt in het feit dat de druiven gebruikt worden voor de productie van mousserende wijn. Mousserende Tasmaanse wijn is 37.5% van de productie. Terwijl witte tafelwijn 32% omvat. De productie van 2022 was 13% lager dan 2021 dankzij klimatologische uitdagingen. Ook was er overlast van bosbranden. Echter de prijzen zijn premium, wat veel goed heeft gemaakt voor de producenten.
Noord Tasmania
Tamar Valley is met ruim 30% de grootste bijdrager, de wijngaarden liggen aan weerszijde van de rivier de Tamar. Maar vooral de wijngaarden op de oostelijke oever liggen op vlakker land en heeft feller zonlicht. Wat de druiven niet goed doet. Er zijn 32 wijngaarden die zich vooral op Pinot Noir en Chardonnay richten. Het heeft een lange wijn geschiedenis die teruggaat naar het midden van de 19e eeuw.
Het klimaat vertoont overeenkomsten met de Côte d’Or. De maritieme invloeden zijn afkomstig van de noordelijk gelegen Bass Stait, wat Tasmanië scheidt van het “mainland” Australië. De wind koelt over deze straat en geeft de wijngaarden een ideale warmte. Met 14% van de productie komt Pipers River Valley op een 3e plaats. Het is hier nog iets koeler dan in Tamar Valley en is meer vergelijkbaar met Champagne streek. Deze twee streken zijn wel de belangrijkste wijnstreken van Tasmania en het grootste verschil tussen de twee is dat Tamar vooral stille wijn voortbrengt, terwijl Pipers River vooral mousserende wijnen produceert. Terwijl North West slechts 2% van de productie voor haar rekening neemt verspreid over zo’n 15 wijngaarden en North East is verwaarloosbaar.
Zuid Tasmania
In het oosten en zuiden van het eiland vinden we East Coast, Coal River Valley, Huon Valley en Derwent Valley. De drie zuidelijk gelegen regio’s kenmerken zich door meer familie wijngaarden ten opzichte van de noordelijke regio’s. Coal River Valley neemt een belangrijke plaats in met 21% van de productievolume, terwijl East Coast ongeveer 13% inneemt.
Coal River Valley is een weelderig, vruchtbaar gebied van rivieren en landbouwgrond. Wijnbouw en toerisme worden steeds belangrijker voor de lokale economie. De natuurlijke schoonheid van het gebied en de nabijheid van de staatshoofdstad Hobart, heeft het een voor de hand liggende keuze gemaakt voor wijntoeristen. Derwent Valley, aan de westkant van de heuvels met een 9% productie, biedt een vergelijkbare functie. Echter Derwent kouder, natter en meer vatbaar voor vorst dan het oostelijk gelegen Coal River Valley. Huon River tenslotte staat meer bekend om haar appelgaarden dan om haar wijngaarden. Het is dus niet verwonderlijk dat minder dan 1% van de wijnproductie hier vandaan komen. Het langgerekte East Coast staat bekend om haar elegante en crisp wijnen van Pinot Noir, Riesling en Chardonnay. Natuurlijk produceert men hier ook mousserende wijnen.
Wijnvergelijk
Laten we eens gaan kijken naar twee Pinot Noirs, één uit Pipers River Valley in het noorden en de ander uit Coal River Valley in het zuiden van het eiland. Pipers River Valley is over het algemeen iets koeler dan het zuidelijker gelegen Coal River Valley. Omdat deze laatste meer beschermd ligt tussen heuvels en dus het maritieme klimaat minder vat heeft. In Pipers River Valley bereikt de temperatuur ongeveer 28C terwijl in Coal River Valley, hoewel zuidelijker en dus kouder op het zuidelijk halfrond, deze 33C kunnen bereiken. Desondanks is de gemiddelde temperatuur in januari slechts 17.2C.
Dalrymple Pinot Noir
Het domein van Dalrymple is in 1987 opgericht en ligt op de heuvels van Pipers River Valley die uitkijken over de Bass Strait. De wijngaard beslaat slechts 12ha en staat met Pinot Noir aangeplant. Men volgt het fabricageproces van Bourgogne; druiven worden met de hand gesorteerd, gevolgd door koude persing op basis van complete trossen. De vergisting vindt plaats door wilde gisten. Hierdoor behoudt de wijn haar fruitigheid en vergroot de wilde gisten de complexiteit (van zowel het wijn maken als het eindproduct…) Na de fermentatie vindt de schil weking plaats voor het onttrekken van de kleur en tannine. Aan het eind van de fermentatie worden de druiven geperst en vindt de rijping op frans eiken barriques plaats, waar de malolactische omzetting plaats vindt. Waarna de wijn gefilterd en gebotteld wordt. De wijn is veganistisch geproduceerd.
Dit resulteert in een prachtige wijn met een mooie paarse kleur en gemiddelde kleurintensiteit. Het is een bijzonder glas waar je verliefd op wordt.
Het begint allemaal met de geur. Dit is niet zomaar een wijn, dit is fantastisch. Vele geuren komen je neus tegemoet. Je ruikt bosbessen, cranberries en cassis. Maar het vriendelijke, kruidige karakter, waar de Pinot Noir om bekend staat, komt ook duidelijk naar boven in deze wijn. De geur ontwikkelt en er komen complexe geuren ten tonele. Denk aan drop en iets van zwarte olijven.
Ook in de mond komen dezelfde zwarte fruitsmaken naar boven, maar ook aangename zwarte pruimen en olijven. De fruitsmaken worden bijgestaan door een zuivere natuurlijke zuurgraad en verfijnde tannine. Het is een echte delicate en elegante wijn met aan prettige lange afdronk.
Geniet van deze wijn bij eend in madeira-saus en romige champignons. De wijn is o.a. verkrijgbaar bij Slijterij het Genoeghen voor Є 31.95.
Tolpuddle Pinot Noir
Ongeveer 20 minuten vanaf Hobart liggen de wijngaarden van Tolpuddle in Coal River Valley. De regio ligt beschut door de westelijke bergketen waardoor regenval minimaal is – slechts 500mm per jaar. De Tolpuddle wijngaard is aangeplant in 1988 op 20ha grond. De stokken zijn dus inmiddels al 35 jaar oud. Door het koelere en droge klimaat rijpen de druiven langzaam zonder risico op schimmeldruk. En dat is terug te vinden in de rijke wijn.
In het glas toont de wijn zich helder met een lichte robijnrode kleur met ook nog wat paarse reflexen, duidelijk een jonge wijn.
In de neus heerlijk aromatisch geurend naar zoete kersen, aardbeien, iets vanille gebalanceerd met hartige specerijen als nootmuskaat van de houtrijping. Een geweldige zuiverheid en expressie van Pinot Noir met frisse zuren en stevige tannine. Mooi geparfumeerd met een gemiddelde body en verschrikkelijk toegankelijk en onweerstaanbaar met eindeloze verfijnde lengte!
Het is niet voor niets dat wijnkenner James Suckling de 2021 wijn waardeerde met maar liefst 98 (van de 100) punten. Helaas heeft dat ook effect op het prijskaartje. Het is zeker geen goedkope wijn met haar € 65, verkrijgbaar bij Edwin Raben.
Deze wijnen laten echt zien wat het potentie is voor wijn in Tasmania. Maar ja, voor grote wijnen, betaal je vaak ook grote prijzen. En gelet op de kleinschaligheid van de zone en versplintering van de domeinen zullen de prijzen ook niet snel gaan dalen.
We dalen af vanuit New South Wales naar de staat Victoria. Dit is de derde staat die onderdeel uitmaakt van het grote GI Zuidoost Australië. Victoria ligt in de zuidoost hoek van Australië en is een klein maar wijnbouwkundig belangrijke staat. Hoewel Victoria relatief klein is in vergelijking met New South Wales is de wijn opmerkelijk divers en produceert men verschillende stijlen. Van stilistisch Riesling tot volle Shiraz. Mede dankzij een koeler klimaat door de ligging aan de oceaan. Zowel klimaat als bodemopbouw verschilt enorm en creëert daarmee microklimaten.
Classificatie en Victoriaanse zonering
Even ter herinnering. De classificatie opbouw in Australië omvat de staat (Victoria dus), dan de zone (een 5-tal), waarna de regio en eventuele subregio de meest specifieke geografische aanduiding is. Hoewel Victoria slechts vijf zones kent, zijn er maar liefst ruim 20 Geografische Indicatie-regio’s. De zones zijn, zoals we wel vaker zien in Australië gericht op de geografische ligging;
North West Victoria
Western Victoria
Central Victoria
North East Victoria
Port Philip
Gippsland
De meest bekende wijnen van Victoria vinden we in de zone Port Philip, rondom de hoofdstad Melbourne. Dit zijn Yara Valley en Mornington Peninsula. Hier zijn prachtige wijnen van Pinot Noir en Chardonnay te vinden.
Enkele van de vroegste commerciële aanplantingen in Victoria waren in de buurt van Yering (rondom Yarra Valley) en opgericht door Hubert de Castella, een Zwitserse immigrant die in 1854 naar de regio kwam. De verwoesting van de Franse wijngaarden door de phylloxera-bladluis opende een kans om de Britse wijnmarkt te veroveren die traditioneel afhankelijk was van Franse wijn. In zijn verhandeling uit 1886, John Bull’s Vineyard, zette Castella ambitieus zijn plannen uiteen voor Victoria om genoeg wijn te produceren om in alle behoeften van Engeland te voorzien. Helaas, voordat zijn grootse plan volledig kon worden gerealiseerd, maakte phylloxera zijn eigen weg naar Australië.
In jaargang 2022 heeft Victoria ongeveer 265.000ton druiven geperst (ofwel 17% van de oogst van Australië), wat 12% minder was dan in 2021. Vooral vanwege de hagelbuien en extreme omstandigheden droegen bij aan een uitdagend jaar.
Gedeeld North West Victoria
In het uiterste noordwesten van Victoria, vinden we de wijnzone met originele naam North West Victoria. Deze Geografische Indicatie is toegekend in 1996. Binnen deze zone liggen twee wijnregio’s die gedeeld worden met de staat New South Wales. Het enorme Murray Darling wat één van de grootste en meest productieve regio’s van Australië. Het produceert ongeveer 25% van alle wijnen van het land, waarvan het leeuwendeel bulk is. Het andere is het kleine Swan Hill wat ten zuiden van GI Murry Darling ligt. Vanwege het hete droge klimaat is irrigatie van de wijngaarden van groot belang. Vandaar dat deze regio’s ook de loop van de Murray en Darling rivieren volgen.
Barramundi Shiraz
Barramundi is een Australisch wijnhuis dat ligt in Murray-Darling, op een plek waar de rivieren Murray en Darling samenkomen en verder gaan als de Murray. Hier zwemt de Barramundi, de grote rivierbaars in de Aboriginal taal. De eerste Barramundi wijnen kwamen rond 1990 op de markt. De wijnmakers willen de wijn een afspiegeling zijn van de regio waar veel backpackers graag rondtrekken; easy, laid-back en relaxed. Dat resulteert in heerlijk fruitige wijnen die gemakkelijk te drinken is.
Prachtig robijnrode wijn met herkenbare aroma’s van Shiraz, gedroogde pruim, peper en specerijen. Fijne bosvruchten met hinten chocolade en spicy hints kriebelen je smaakzintuigen. De wijn krijgt 6 maanden houtlagering van nieuw Amerikaans eik.
Heerlijke wijn bij een steak van de bbq of denk aan aubergine met Parmigiana.
In het westen, grenzend aan Zuid Australië ligt de wijnzone Western Victoria. We vinden hier de regio’s GI Henty (grenzend aan de kust), GI Grampias en grenzend aan Central Victoria in het noordoosten op de zachte hellingen van de misleidend genaamde Pyreneeën, GI Pyrenees.
We vinden hier een aantal boetiekwijngaarden, de grotere maatschappijen richten zich meer op de noordzijde van de staat omdat daar hogere opbrengsten en kostenefficiëntere wijngaarden te vinden zijn. De opbrengst in 2022 was ongeveer 3.500ton. In Western Victoria produceert men tafelwijnen van hoge kwaliteit, met cedergeurende, sterk geparfumeerde Cabernet Sauvignon voorop, gevolgd door kruidige Shiraz in noord-Rhône-stijl met een veelzeggende hint van munt of eucalyptus. Elegante, ingetogen stijlen van Chardonnay en citrusachtige, knapperige Rieslings en Sauvignon Blancs beginnen nu ook op te komen
Fris en elegant Henty
Henty ligt in het zuidelijke deel van Western Victoria, aan de kust. Dit is de grootste GI van de staat, maar is eigenlijk meer een verzameling van districten dan dat het één regio is. Dit is ingegeven door het noordelijke deel droger en warmer is ten opzichte van de natte kuststreek. De grote, koele klimaatregio produceert frisse, aromatische witte wijnen gemaakt van Riesling, Pinot Gris en Chardonnay. Sommige elegante, fijn gestructureerde rode wijnen gemaakt van Cabernet Sauvignon en Shiraz worden ook gemaakt in Henty.
Klimaat & geologie
Henty’s klimaat is beslist maritiem langs de kust en wordt gematigd door koude zuidelijke winden uit de Antarctische wateren, waardoor een van de koelste wijngebieden op het vasteland van Australië ontstaat. De meeste regenval komt in de winter en de lente, en het groeiseizoen is warm en droog met een lange, koele herfst. Dit soort klimaat is perfect geschikt voor aromatische druivenrassen, omdat ze in staat zijn om de zuurgraad te behouden terwijl ze smaakcomplexiteit ontwikkelen, en de resulterende wijnen zijn daardoor intens en uitgebalanceerd. In het binnenland wordt het klimaat warmer en iets droger en nemen rode druivensoorten het over.
Net als bij het klimaat zijn de bodem en de geologie in Henty gevarieerd, met oude lavastromen, zeebodems en alluviaal zand en grind. Over het algemeen worden wijngaarden geplant op oudere basaltbodems met grindleem boven rode klei om waterreserves voor het groeiseizoen te absorberen. Ruime regenval in de winter betekent dat veel wijngaarden in Henty niet hoeven te worden geïrrigeerd, waardoor de groei van geconcentreerde bessen wordt gestimuleerd.
De regio was een van de eerste in Victoria die zich in de jaren 1830 vestigde en vroege migranten vestigden de landbouw als de primaire industrie. Ondanks de lange wijnbouwgeschiedenis van Victoria, had Henty zijn eerste wijngaarden geplant zo recent als de jaren 1960, en de Henty-wijnindustrie is de afgelopen 50 jaar langzaam gegroeid tot 140ha.
Henty wijnen
De elegante stijl en subtiliteit van Henty’s druiven winnen de gunst van de krachtigere fruitgedreven wijnen van de warmere gebieden van Australië, met rode wijnen met kruiden- en eucalyptustonen in plaats van intense bessenvruchten, en witte wijnen met frisse, frisse elegantie. Henty’s mousserende wijnen vallen ook op door hun verfrissende zuurgraad en citrustonen dankzij het koele klimaat dat overal in de regio te vinden is.
Eerste mousserende wijn in GI Grampians
Grampians is een historisch wijngebied in het westen van Victoria, gelegen aan de oostkant van het steile Grampians-gebergte. Het koele, op graniet gebaseerde terroir hier is de thuisbasis van wijnbouw sinds de goudkoorts van de jaren 1860, en tegenwoordig is de regio het meest opmerkelijk voor haar kruidige, hartige rode wijnen op basis van Shiraz, evenals haar mousserende wijnen. Deze worden reeds sinds 1890 geproduceerd en is daarmee één van de eerste mousserende wijnen van Australië. Grampians kreeg haar GI status in 1997, terwijl de enige subregio, Great Western, deze status pas in 2007 ontving. Great Western is het wijnbouwcentrum van Grampians.
Klimaat & geologie
Dit deel van Western Victoria staat bekend om haar frisse wijnstijlen die daarmee een tegenhanger vormen van de krachtige, minder verfijnde wijnen uit Murray Darling. Daarmee geeft het aan dat Grampians een koel klimaat kent en natter is dan de andere regio’s in Victoria. Dit is mede veroorzaakt op de hoogte van de wijngaarden, tussen 140 en 1.160m. De oostelijke hellingen genieten van de warme zonneschijn en door de koele nacht temperatuur – door de wind van de Tasmanzee – vertraagt de rijping en behoudt de druif haar zuurgraad. Ook dragen de hellingen bij aan verminderde vorstschade, omdat kou altijd naar het diepste punt zakt en dus niet in de wijngaard blijft “hangen”.
Een ander bijzonder kenmerk van de regio, die slechts 650ha beslaat, is haar zanderinge leemachtige bodem op een basis van graniet. Deze is relatief onvruchtbaar en waterdoorlatend, maar houdt voldoende water vast om het droge seizoen door te komen. Deze water stress draagt bij aan een harder werkende wijnstok en levert geconcentreerde druiven van hoge kwaliteit. Hoewel Shiraz de belangrijkste druivensoort is, staat er ook Pinot Noir en Chardonnay aangeplant voor de productie van mousserende wijn, terwijl Cabernet Sauvignon, Riesling en Pinot Gris tot de top van stille wijnen behoren. Misschien is Cabernet Sauvignon een vreemde gewaarwording, gelet op het koelere klimaat. Maar de wijn neigt daardoor meer naar paprika in plaats van de gebruikelijke zwarte bessen.
Vele kleine boetiek wijngaarden in Pyrenees
Het eerste wat opvalt is de naam, een verwijzing naar de Europese bergketen Pyreneeën, omdat de kolonisten dachten dat deze heuvels leken op de bergketen die Frankrijk en Spanje scheidt. De heuvels zijn een zuidwestelijke uitloper van de Great Dividing Ranges. Hoewel wijnstokken hier al 150 jaar staan aangeplant, heeft de regio zich nooit onderscheden met kwaliteitswijn. De beste wijngaarden zijn te vinden op 200 tot 450m hoogte. De Geografische Indicatie is verkregen in juni 2000 en beslaat ongeveer 900ha. De wijnbouwactiviteiten vinden vooral plaats in het centrum van de GI Pyrenees, op het Moonambel gebied.
Het klimaat is veel droger dan de kuststreek, maar heeft niet de verzengende hitte van Murray Darling. Het groeiseizoen heeft een hoge zonintensiteit en -duur, zonder dat verbranding op de loer ligt. De koele avond verlengen het groeiseizoen zodat de druiven een rijke smaak kunnen ontwikkelen zonder de zuurgraad te verliezen. Vanwege de weinige regenval is irrigatie aan te bevelen, hoewel er een aantal vignerons zijn die het wagen om geen irrigatie toe te passen om zo nog meer geconcentreerde smaken te ontwikkelen.
Natuurlijk vinden we hier het Australische paradepaardje Shiraz, dat zowel als monocépage, als blendpartner met Cabernet Sauvignon en voor mousserende wijnen wordt gebruikt. Ook Merlot en Chardonnay vinden we terug en op de koelere wijngaarden zelfs Sauvignon Blanc.
Central Victoria
In het midden van Victoria vinden we Central Victoria een redelijk klein gebied maar wel divers dankzij de verschillende wijnstijlen die deze zone voortbrengt. De opbrengst is hier maar liefst 24.500ton! De veelzijdigheid drukt zich ook uit in de verschillende landschapstypen. Uitgestrekte vlaktes, dichte bossen en hellingen van bergketens wisselen elkaar af. Op de grens met New South Wales vinden we op de vlaktes Goulburn Valley en Bendigo. Het warmere droge klimaat is goed geschikt voor de rijke zware stijl van Shiraz. Tussen de bergen van Great Dividing Range liggen de koelere regio’s Strathbogie Ranges en Upper Goulburn. Hier staan meer aromatische variëteiten als Riesling en Pinot Noir. Tenslotte in het westen ligt Heathcote waar het ook koel is vanwege de invloed van Mount Camel Range. Het zijn vooral Goulburn Valley en Heathcote die de gangmakers zijn met respectievelijk ~7.000ton en 9.500ton.
Goulburn Valley
Goulburn, met ongeveer 1.250ha, wordt gezien als een historische wijnproducerende regio en heeft enkele van de oudste Shiraz wijnstokken ter wereld staan. Deze leveren krachtige, intens geconcentreerde wijnen op met aroma’s van rijk rijp fruit en kruiden als eucalyptus en peper. Doordat een deel van de wijngaarden op arme zandgronden staan aangeplant, werden deze niet getroffen door de phylloxera plaag omdat deze niet kan overleven op zandgrond.
Het klimaat is warm en droog en zijn de wijngaarden dus afhankelijk van de wateraanvoer vanuit de Goulburn rivier en haar zijrivieren. Zij matigen de temperatuur en voorzien de broodnodig irrigatie mogelijkheden. De vlakke valleibodem heeft een overwegende alluviale bodem; zanderig en grindachtig wat voor goede waterdoorlating zorgt. Hoger op de heuvels zijn de bodems iets rijker aan voedingsstoffen en hebben een hoger aandeel klei dat water beter vasthoudt. Door deze veelzijdigheid is er ook een grote verscheidenheid aan druivenrassen, Shiraz is de koning maar ook de andere Rhône variëteiten zijn hier te vinden: Grenache, Mourvèdre (Mataro), Viognier, Rousanne en Marsanne. Andere prominente rassen zijn Cabernet Sauvignon, Merlot, Chardonnay, Riesling en Verdelho.
Divers en opmerkelijk mooie wijnen in GI Nagambie Lakes (Victoria)
Binnen Goulburn Valley GI ligt in het zuiden ook de subregio Nagambie Lakes GI. Ook hier hebben een aantal wijnstokken de phylloxera plaag overleefd. Daarnaast is dit de thuisbasis van twee oudste en meest geprezen wijnhuizen van Australië; Tahbilk (voorheen Chateau Tahbilk) en Mitchelton Wines. De regio ligt aan de koelere zuidkant van Goulburn Valley. En het zijn vooral de Rhône variëteiten die hier een rol spelen, Shiraz, Marsanne, Grenache, Mourvèdre en Viognier. De reden dat Nagambie Lakes haar eigen GI status verkreeg in 2000 ligt in het feit dat de vele kreken, beken, billabongs (draslandgebieden), maar ook de Goulburn rivier en het Nagambie meer de lokale wijngaarden van water voorzien. Het milde mesoklimaat wat hierdoor ontstaat verlengt het groeiseizoen wat weer terug te vinden is in de hoge kwaliteit van de druiven en de wijn.
Over een staaltje divers gesproken, hier de opmerkelijk mooie Marsanne van Tahbilk uit Victoria.
Tahbilk Marsanne
Tahbilk, opgericht in 1860, is een van de mooiste en meest historische wijnmakerijen in familiebezit van Australië. Het landgoed ligt in het Nagambie Lakes-gebied en bestaat uit zo’n 1214 hectare. Het is inmiddels de 5e generatie die hier wijn verbouwt. De naam Tahbilk is afkomstig van het inheemse “tabilk-tabilk”, wat “plaats van vele waterpoelen” betekent. Een perfecte aanduiding van deze locatie. De wijnen van dit huis zijn terroir-wijnen, die hun bijzondere herkomst tot uitdrukking brengen. Dit gebied is één van de slechts zes wijngebieden ter wereld waar het meso-klimaat sterk beïnvloed wordt door de nabijheid van een grote massa zoet water. En met een unieke bodem van rode en zandige leem met een hoog gehalte aan ijzeroxide. Daarnaast beschikt Tahbilk over een groot aantal heel oude wijngaarden, waaronder percelen Marsanne uit 1927 en zelfs een aantal shiraz-percelen die dateren uit 1860, nog van voor de phylloxera. Tahbilk plantte marsanne voor het eerst op het landgoed in de jaren 1860, en hebben het grootste bezit van deze unieke variëteit ter wereld.
In de neus weelderige aroma’s van gedroogde bloesems, rijpe witte vruchten en specerijen. Hij heeft een brede smaak met romige textuur en een pittig kruidige afdronk. Een ongelooflijk lekkere wijn bij stoofschotels met vis of wit vlees. Ook lekker bij een kaasplankje. Verkrijgbaar bij Oktober voor € 11.95.
Prestigieuze GI Bendigo
Wijnbouw gaat terug naar midden 19e eeuw echter verdween dankzij de verwoestende werking van phylloxera aan het eind van de 19e eeuw. Tot in de jaren 60 van de 20e eeuw was er geen noemenswaardige wijnbouw meer. Sindsdien produceren kwaliteitsbewuste producenten enkele van de beste wijnen en dit werd bekroond met de GI-status in 2001. Het is één van de middelgrote regio’s in Victoria met 610ha en wordt begrensd door Heathcote in het oosten en de Pyrenees in het westen. Hoogte is van belang in Bendigo en dit creëert mesoklimaten. De hoogte varieert tot 400m en levert de nodige koelte op voor de rijping van de druiven. Terwijl op de vlakte het warmer is met minder variatie in de temperatuur. De keuze van de locatie bepaald dus de stijl van de wijn.
De bodems in Bendigo zijn arm in voedingsstoffen en daardoor is de productie lager. Dit levert dan weer rijkere geconcentreerde wijnen op. GI Bendigo staat vooral bekend om haar hoogwaardige elegante rode Cabernet Sauvignon vooral afkomstig van klei bodems. Terwijl de lichtere zanderige bodems gereserveerd zijn voor Chardonnay. Bendigo GI heeft een grote reputatie verworven mede dankzij het ouderingspotentieel van haar (rode) wijnen.
Twee gezichten van Strathbogie Ranges
De regio met ruim 500ha aan wijnbouwgebied ligt in een bergketen net ten noorden van de Great Dividing Range en omvat de hoge toppen van Mount Strathbogie tot aan het vlakke land nabij de stad Euroa. In het noorden grenst Goulburn Valley terwijl in het zuiden Upper Goulburn ligt. Ook hier speelt een hoogte een belangrijke rol, het koelere hoge zuiden glijdt af vanaf 650m naar het warmere vlakke noorden dat op zo’n 150m hoogte ligt. De aromatische variëteiten zoals Riesling en Pinot Noir liggen op de hoger gelegen wijngaarden terwijl Shiraz natuurlijk te vinden is op het warmere vlakke deel.
Een ander verschijnsel wat het klimaat beïnvloedt zijn de constante drogende winden en matige regenval. Samen met de granieten, met klei vermengde bodem is dit ideaal voor wijnbouw. Het houdt net genoeg water vast in de klei om de wijnstokken in het groeiseizoen gezond te houden terwijl het ook goed draineert.
Aromatisch Upper Goulburn
Voorheen bekend als Central Victorian High Country, ligt Upper Goulburn met haar 290ha ten noorden van de beroemde Yarra Valley. Het koelere klimaat in dit deel van Victoria heeft bijgedragen aan opmerkelijk divers en mooie Rieslings en Gewürztraminers. De eerste wijnstokken waren pas in 1960 geplant. Ook hier speelt hoogte (tot wel 700m) een belangrijke rol. De aanwezigheid van besneeuwde pieken van de Great Dividing Range houden de nacht temperaturen laag zodat de zuurgraad behouden blijft. De lage luchtvochtigheid door aanvoer van de droge westenwind houdt schimmeldruk laag. Hierdoor is het niet verrassend dat koel klimaat rassen als Gewürztraminer, Riesling en Pinot Noir het hier uitstekend doen.
Koning Shiraz in GI Heathcote
Shiraz is de onbetwiste koning van de Heathcote-wijn, gekenmerkt door hun rijke en diepe aromaprofiel, een donkere, bijna inktzwarte kleur, fluweelzachte tannine en een verbazingwekkend lange afdronk. De regio ligt ingeklemd tussen Bendigo in het westen en Goulburn Valley in het oosten, met de staatsgrens met New South Wales een beetje naar het noorden. Wijngaarden liggen in een smalle strook aan de zijkanten van de Mount Camel Ranges verspreid over 1.800ha. Terwijl de hoogte varieert van 160 en 380 meter.
Heathcote-zomers zijn relatief mild dankzij koele winden die vanuit het zuiden worden binnengewaaid door de Mt Camel Ranges, wat resulteert in een verlengd groeiseizoen. De rijping van de druiven is langzaam en gestaag, waardoor een bijna optimale fenolische ontwikkeling mogelijk is. Dit is een van de redenen waarom Heathcote zulke hoogwaardige wijnen produceert. Wat deze regio zo bijzonder maakt is de calciumrijke rode bodem dat bestaat uit verweerde “greenstone”. Dit houdt voldoende water vast gedurende het groeiseizoen en resulteert in kleine druiven met rijke geconcentreerde aroma’s.
Hoewel Shiraz de grootste aanplant geniet, zien we ook andere variëteiten opduiken, zoals Nebbiolo, Sangiovese en Tempranillo. Van witte druiven zijn het vooral Viognier en Marsanne en Roussanne die interessante wijn leveren.
Vorige week zijn we begonnen met het verkennen van New South Wales, binnen de GI Zuidoost Australië. We hebben Big Rivers waar grote volumes worden behaald in Riverina en Murray Darling, de boetiek wijn regio’s van Southern New South Wales, de fameuze chardonnay’s van Hunter Valley en Central Ranges verkend. Vandaag gaan we de resterende regio’s onder de loep nemen. Deze regio’s zijn klein en onbeduidend in vergelijking met de volume’s die gedraaid worden in een Big Rivers, waar maar liefst 96% van de productie 2022 vandaan kwam, of Hunter Valley. We onder andere dichterbij de kust waar naast Shiraz ook verrassend Pinot Noir staat aangeplant aan de Australische kust die bekend staan om het surfen.
Surfen in Northern Rivers
In het uiterste noorden van New South Wales, net ten zuiden van Brisbane, vinden we de zone Northern Rivers. Deze zone aan de Australische kust wordt meer geassocieerd met surfen dan met Shiraz wat wellicht niet verrassend is. Het heeft een heet tot tropisch klimaat. In de 19e eeuw was Northern Rivers zeer bekend om haar wijncultuur, maar dit verdween in de jaren 20 van de 20e eeuw. De stijl was voornamelijk versterkte wijn en hoog alcoholische tafelwijn die gretig aftrek genoot in de UK. Northern Rivers kent slechts één regio, Hastings River. Het was de Cassegrain familie die Northern Rivers opnieuw op de kaart probeert te zetten. Vandaag de dag zijn er ongeveer zes wijngaarden. De wijngaarden liggen langs de Hastings rivier die vanaf de Great Dividing Range naar de Pacific loopt. De rivier is in dit hete klimaat van groot belang als watervoorziening voor de irrigatie.
Onbekend Hastings River
Hastings River staat nog niet zo heel lang bekend om haar wijnindustrie en kreeg haar GI status pas in 1999. In het oosten ligt de Pacific en is één van de kleinste in New South Wales met slechts 13ha aan wijngaarden die op 650m hoogte liggen. De keuze om wijn te verbouwen is interessant, omdat het warm en vochtig is met veel regenval. Dit is een perfecte combinatie voor de weelderige meeldauw schimmels.
Echter deze regio springt in het oog omdat hier als één van de weinige regio’s niet geïrrigeerd wordt. Het water dat uit de Great Dividing Ranges naar beneden komt, is voldoende voor gezonde wijngaarden. Een ander risico zijn de tropische stormen. De cyclonen komen bij Hastings Rivers GI aan wal met een enorme kracht. Daarom zijn de beste jaargangen ook de jaren van droogte. Om deze redenen is de wijngaard locatie op heuvelachtig terrein van belang. De ligging van de helling is cruciaal om ervoor te zorgen dat heersende winden uit de Stille Oceaan de wijngaarden binnendringen en de meeldauwdruk verminderen door luchtcirculatie. De wijngaarden zijn gelegen op goed drainerende alluviale en rode vulkanische bodems en waterbestendig gele klei.
We vinden hier Semillon, Chardonnay en Verdelho, maar ook nieuwe druivenrassen zoals Chambourcin vanwege de resistentie tegen meeldauw. Interessant is dat de ouders onbekend zijn (een Siebel variëteit is er één van), maar een in Nederland bekende druif, Regent, is afkomstig van Chambourcin. Deze laatste levert wijnen op met tonen van zwarte kers, aardbeien, iets vegetaals en peper. Vaak wordt houtrijping gebruikt in het wijnmaakproces. Deze wijn komt het best tot haar uitdrukking bij bijvoorbeeld een hamburger.
Verrassende en onbekende druiven in Northern Slopes
Op de westelijke helling van de Great Dividing Range, dus aan de andere kant van de bergketen ten opzichte van Northern Rivers, vinden we Northern Slopes. In het noorden vormt de staatsgrens met Queensland de grens, terwijl in het zuiden Hunter Valley ligt. Het hete droge klimaat van Northern Slopes staat niet echt bekend voor haar wijncultuur. Het is dan ook niet verrassend dat het vooral Shiraz en deels Cabernet Sauvignon en Merlot die hier staan aangeplant. Maar ook de minder verwachte Barbera en Sangiovese druiven vinden we hier. Ook de redelijk onbekende Duriff die resistent is tegen schimmels.
Northern Slopes GI dankt haar naam aan de hellingen van de Great Dividing Range.
Koeler New England Australia GI
Ingekapseld vinden vinden we de regio New England Australia GI tussen de heuvels en valleien van het oostelijke deel van Northern Slopes GI. Deze heuvels en valleien beiden koelere mesoklimaten waar wijnbouw betere kwaliteit biedt. Waarbij Australia is toegevoegd om onderscheid te maken met de staat New England in de US. Het heeft in 2008 haar GI-status ontvangen vanwege het onderscheidende koelere klimaat ten opzichte van de Northern Slopes GI. New England Australia GI strekt zich uit over het oostelijke deel van Northern Slopes, maar voornamelijk in de valleien waar koelere mesoklimaten te vinden zijn. Ook kent New England Australia GI een hoger aandeel familie-gebonden wijngaarden die het uitdragen met een “artisan”-stempel. De meeste wijngaarden liggen op een hoogte van 400 tot 1.000m waardoor hoogte verkoeling brengt tegen de verzengende hitte op de vlakte. In totaal staat er 77ha aangeplant.
Hier vinden we tevens de hoogst gelegen wijngaard van Australië, Jilly Winery op de Black Mountain, die op 1.320m ligt. Interessant is dat we hier tevens de oudste wijnstokken van de staat vinden. In het koloniale verleden was New England één van de wijngebieden die delicate wijnen voortbracht. Er is een grote verscheidenheid van druivenrassen. Chardonnay produceert elegante uitgebalanceerde wijnen met aroma’s van steenfruit en citrus. Een opvallende variëteit is Riesling. Dit zijn levendige aromatische wijnen met rijke fruitsmaken en verfrissende zuren. Ook Shiraz doet het hier erg goed waarbij het smaakpallet meer gericht is op rood fruit. Verder zien we een groeiende aanplant van alternatieve druivenrassen zoals Tempranillo, Nebbiolo en Gewürztraminer.
Boetiek wijngaarden en modern druivenrassen in South Coast
De South Coast GI moet niet worden verward met South New South Wales GI. Hoewel South Coast genaamd, overziet deze zuidelijke kust het oostelijke deel van de Stille Oceaan. Het strekt zich uit langs de kust vanaf Newcastle met Hunter Valley in het noorden, via Sydney tot aan de staatsgrens met Victoria. In totaal maar liefst 530km lang! Een aantal wijngaarden liggen binnen de South Coast zone maar buiten de regio’s Southern Highlands of Shoalhaven Coast.
Het klimaat wordt beïnvloed door de nabijheid van de Stille Oceaan. Het matigt de extreme temperaturen maar tevens brengt het verhoogde vochtigheid en regenval tijdens de zomer en pluk. Dit verhoogt dus het risico op schimmels. Het is niet verwonderlijke dat Chambourcin en Verdelho, twee rassen die we ook al in Hastings River tegen kwamen, hier terug zien. Ook Savagnin, een wijnstok die afstamt van de oude Traminer familie, staat aangeplant. Deze druif was lang aangezien als Albariño. Pas vanaf 2009 is deze wijn gelabeld als Savagnin. Maar het zijn Chardonnay en Cabernet Sauvignon die de ranglijst aanvoeren. Daar waar Shiraz zo dominant is in bijna alle streken, delft ze hier het onderspit.
Dit is een gebied van kleinschalige boetiekwijngaarden, waarvan de groei en ontwikkeling wordt gestimuleerd door de passie van individuen in plaats van de wielen van grote bedrijven.
Hawkesbury Valley, gelegen rondom Hawkesbury River, is bezig om een eigen GI-status te verkrijgen waarschijnlijk onder de naam Sydney GI. Waar in het verleden de focus lag op versterkte en zwaar alcoholische rode wijnen lag, verschuift de aandacht naar meer frisse wijnen van Sauvignon Blanc, Semillon, Verdelho en Chardonnay.
Shoalhaven Coast
Shoalhaven Coast GI beslaat de kuststrook direct ten zuiden van de Zuidelijke Hooglanden en heeft een gematigder en vochtiger klimaat. Hier, in de 130km gerekte kuststrook zijn de meest zuidelijke wijngaarden van New South Wales. Echter staat er slechts 44ha aangeplant. Geplant tussen de lage heuvels en valleien tussen de plaatsen Kiama en Durras, staan de wijnstokken blootgesteld aan veel hogere regenval dan die verder landinwaarts. Dat is tevens één van de redenen waarom de grote huizen dit gebied minder aantrekkelijk vinden; het is lastiger betrouwbare, consistente oogsten te behalen.
De eerste wijngaard in de regio werd geplant door Alexander Berry op Coolangatta Estate op de hellingen van Mt. Coolangatta. Het is gelegen aan de noordelijke oever van de Shoalhaven rivier. Het woord “Coolangatta” betekent “goede uitkijk”. Het landgoed is nog steeds omgeven door wijngaarden.
Southern Highlands
De hooggelegen wijngaarden vinden we in Southern Highlands met een maximale hoogte van 915m. Dit gebied vormt de zeer oostelijke rand van de zuidelijke Great Dividing Range. Op de koelere en drogere locaties staat hier vooral Sauvignon Blanc en Pinot Noir aangeplant, die verrassende wijnen produceren. Het groeiseizoen is iets later, maar ook langer dan in Shoalhaven Coast GI. Wat de rijping en frisheid van de druiven goed doen. Keerzijde van de hoogte is dat voorjaarsvorst een risico vormt, vooral voor laatbloeiers zoals Merlot. De grootste aanplant is nog steeds Chardonnay en Cabernet Sauvignon.
Leuk detail is dat Southern Highlands parallel ligt aan het noordelijkste punt van Noordereiland in Nieuw Zeeland. Daar is het klimaat zo vochtig, dat wijnmakers het niet aandurven met Pinot Noir en Sauvignon Blanc. Echter dankzij de hoogte van Southern Highlands en dus koelere klimaat is het hier wel goed mogelijk.
Western Plains
De Western Plains is een zone met GI-status maar heeft geen regio’s. Het ligt in het noordwesten van New South Wales. Het grootste deel van deze regio is droog en nagenoeg ongeschikt voor druiventeelt. Er zijn ongeveer acht wijnhuizen die allemaal in het oosten van deze zone liggen. Western Plains is in 1996 opgericht, meer met het oog op dekking van de oppervlakte in New South Wales, dan om een bijzonder wijngebied te identificeren. Murray Darling en Riverina grenzen aan de zuidkant, en Southern Ranges en Northern Slopes in het oosten. De regio kent een spanwijdte van 800km.
De wijnstijl in dit barre klimaat is overwegend versterkt en is bedoeld voor bulkwijn of distillatiedoeleinden.
We gaan weer even terug naar waar we gebleven waren, Australië. Waar we de westkust hebben ontdekt met sublieme Cabernet Sauvignons en het zuiden van Australië, komen we nu aan in het zuidoosten met New South Wales. Leuk detail is dat we zowel oud als nieuw elkaar ontmoeten in New South Wales. De oudste wijnregio is Hunter Valley en pas in 2008 werd New England toegevoegd als nieuwste wijnregio van het land.
New South Wales nader bekeken
De staat New South Wales en haar gelijknamige wijnregio is één van de kleinste staten maar tevens het dichtbevolkte en de grootste concentratie aan appellaties. We vinden hier maar liefst 16 wijnbouwgebieden, maar desondanks is het niet de thuisbasis van beroemde wijnen.
Echter het heeft wel een belangrijke rol gespeeld in de wijngeschiedenis van het land. New South Wales bevat met Wyndham Estate – nu bekend onder de naam Dalwood Estate – de oudste wijnmakerij van het land. Dit estate was opgericht in 1828 in Hunter Valley door George Wyndham. En naast dit oud estate bevat New South Wales nu ook de laatste wijnregio met Nieuw Engeland. New South Wales produceert ongeveer 1/3 van de wijnen van Australië. Het klimaat is vergelijkbaar met die van de Franse Languedoc. De Great Dividing Range is een bergketen die een grote invloed uitoefent op de wijnbouwgebieden. Over het algemeen is de bodem opgebouwd uit klei, leem en zandsteen.
Het GI- gebied Zuidoost-Australië kan wijnen omvatten die afkomstig zijn uit New South Wales, delen van South Australia, Victoria en Tasmanië en is daarmee het grootste van Australië.
Zones en regio’s van NSW
New South Wales heeft acht zones, dus 16 regio’s en enkele subregio’s. De belangrijkste zones zijn;
Big Rivers
Southern New South Wales
Hunter Valley
Central Ranges
Northern Rivers
Northern Slopes
South Coast
Western Plains
Net als in de rest van het land, zijn de belangrijkste druivensoorten Chardonnay en Shiraz. Samen nemen ze 20% van de productie voor hun rekening. Verder zie je ook vooral Cabernet Sauvignon, Merlot, Semillon en Riesling aangeplant staan. De meest bekende regio in New South Wales is wel Hunter Valley die de show steelt met fabelachtige wijnen van Semillon en Shiraz. Een andere iconische wijn is de botrytis Semillon uit Riverina. Echter de grootste productie is afkomstig uit Big Rivers-zone en Murray-Darling. Dat wijnbouw hier populair is blijkt wel uit de cijfers. In 1983 waren er nog slechts 76 wijn producenten en vandaag de dag is dit meer dan 480 met 34.000ha en 492 miljoen flessen!
Belangrijk Big Rivers
De zone Big Rivers is een geografische indicatie en omvat wijnregio’s in het westen van New South Wales en het noordwesten van Victoria. Het is in 1996 gevormd. Het dankt haar naam aan de rivieren Murray, Darling en minder bekende Lachlan en Murrumbidgee (wat lokaal Aboriginal is voor “grote rivier”). De nadruk ligt hier op volume wijnen van Chardonnay, Semillon, Shiraz en Cabernet Sauvignon. Binnen de Big Rivers zone vallen de regio’s Riverina, Murray Darling, Perricoota en Swan Hills. Over het algemeen is het klimaat warm en droog waardoor irrigatie van groot belang is. In totaal is de druiven opbrengst ruim 425.000 ton.
Volume uit Riverina
In het zuid-centrale deel van New South Wales (NSW) vinden we Riverina regio. Dit is het kloppende hart van de wijnproductie in NSW met bijna 230.000ton in 2022 (ofwel 108 miljooen lt wijn), afkomstig van 22.000ha. Dit is gelijk aan 65% van de gehele opbrengst van de staat, echter de plantdichtheid is kleiner dan Murray Darling. Riverina is qua oppervlakte bijna net zo groot als Zwitserland!
Riverina regio is gekarakteriseerd door vlaktes en een warm Mediterraan klimaat. De belangrijkst bodem is roodbruin en bevat kalksteenpuin in de wijngaarden. De grootste volume bestaat uit Chardonnay en Shiraz, terwijl Durif de regionale held is. Maar ook winnen Montepulciano en Pinot Grigio het in populariteit.
Botrytis Semillon – gemaakt in de stijl van grote Sauternes – werd voor het eerst gecommercialiseerd door Darren De Bortoli in 1982 met de Australische icoonwijn Noble One. Tegenwoordig beschikt de regio over meer dan een dozijn verschillende Botrytis Semillon-wijnen, elk weelderig en uniek voor hun wijnmakerij.
Three Bridges Calabria Estate
Calabria Family Wines staat bekend voor de hoogste kwaliteitseisen en krachtige wijnen. Deze wijn is gemaakt van de onbekende Durif druivenvariëteit. Deze vindt haar oorsprong in Frankrijk, de druiven zijn klein en geconcentreerd en gedijen het beste in een warme en zonnige omgeving. Dat is waarom Calabria Estate ook zo een succes hiermee heeft.
De Three Bridges Durif is intens diep karmozijnrood met een levendige paarse tint. De wijn heeft het aromatische van pruimen en een neus van donkere chocolade met rijpe bramen, ondersteund door geroosterd Amerikaans eikenhout. Een volle smaak met grote, rijke karakters, met een mondgevoel van vanilline en kokosnoot gecombineerd met zoet fruit en warme alcohol. De wijn is jong al goed drinkbaar, maar kan nog 10 jaar ook prima bewaard worden. Deze wijn is heerlijk in combinatie met rijke vlees gerechten, zoals Osso Bucco, geroosterd vlees of eendeborst. Ook lekker in combinatie met kazen.
Hoewel een deel van Murray Darling in de staat Victoria ligt, ligt het overgrote deel toch in New South Wales. De eerste aanplant vond plaats in 1888 en heeft zich verder ontwikkeld sindsdien. Tot maar liefst 15.500ha in totaal. De regio staat bekend om haar wijnen van Chardonnay, Shiraz, Cabernet Sauvignon en Merlot. Maar de reputatie van Sangiovese Tempranillo, Nero d’Avola, Pinot Gris, Fiano en Vermentino groeit gestaag. Murray Darling levert 29% van de productie en daarmee neemt Big Rivers zone een prominente plaats in. De regio richt zich, in tegenstelling tot Riverina, uitsluitend op bulkwijn.
Het klimaat is continentaal, heet, droog en beperkte regenval. Het gebrek aan luchtvochtigheid hebben schimmels, zoals meeldauw, geen invloed op de wijngaarden. Ook draagt het bij aan hogere opbrengsten.
Perricoota
Op de noordelijke oever van de Murray rivier ten zuiden van Riverina ligt het kleine Perricoota. In 1990 werd nieuw leven ingeblazen in wijngaarden. De bodem opbouw maakt het dat Perrocota haar eigen classificatie heeft gekregen. De roodbruine leemgrond is een signatuur voor Perricoota. Daarnaast is het klimaat iets koeler dan de noordelijk gelegen Murray Darling. De wijnen zijn eleganter en minder afhankelijk van verhoogde alcohol percentages dan die uit Murray Darling of Riverina.
De Perricoota Grape Growers Association brengt een Chardonnay en Shiraz uit onder hun collectieve “Collexion” -label om de regio te promoten. Perricoota heeft een continentaal klimaat met een bodem van rode kleileem en vruchtbare alluviale vlakte gevormd door een oude rivierbedding.
Semillon produceert hier verfrissende witte wijnen met citrussmaken. Het wordt vaak gemengd met Chardonnay die tonen van citrusfruit, steenfruit en meloen hebben.
Swan Hills
Op de grens van NSW en Victoria, direct stroomafwaarts van Murray Darling ligt Swan Hills. Hoewel vaak in één adem genoemd met haar grote zus Murray Darling, heeft Swan Hills een eigen GI. De regio heeft slechts 35ha aan wijngaarden. Ook hier treffen we de beroemde Australische roodbruime leemgrond aan. En de nabijheid van de Murray rivier draagt bij aan de alluviale bodem. De ondiepe bovengrond creëren laagproductieve wijnstokken waar aroma’s dus sterk concentreren. Het klimaat is continentaal, maar het is iets koeler dan in Murray Darling. Hierdoor is het groeiseizoen een week of twee langer. Deze factoren dragen bij aan het toekennen van een eigen Geografische Indicatie.
Chardonnay is de belangrijkste druif en verder zien we ook Shiraz, Cabernet Sauvignon, Merlot, Sauvignon Blanc, Muscat en Pinot Gris.
Southern New South Wales
Rondom de stad Canberra vinden we de zone Southern New South Wales. Het is een zone die nog niet echt bekend staat, maar waar zeker toekomst in zit. Ook hier staat vooral Shiraz, Cabernet Sauvignon en Chardonnay aangeplant, waarbij Shiraz domineert. Maar ook komen hier goede wijnen van Viognier en Verdelho vandaan, vooral van de hoger gelegen koelere wijngaarden.
De belangrijkste regio is Canberra District, maar ook Tumbarumba, Gundagai en Hilltops vallen onder deze zone.
Groots en klein Canberra District
In en rond het Australian Capital Territory en de stad Canberra vinden we het Canberra District. De productie is hier zeer lokaal gericht. Wijn wordt hier reeds voor 160 jaar gemaakt. Hoewel ten tijde van de toekenning van de GI status in 1998, waren er slechts een handvol wijngaarden. Het klimaat is gelijk aan Hilltops en Orange, maar de variëteiten zijn zeer verschillend; Chardonnay, Riesling, Viognier, Pinot Noir en Shiraz. Vooral de Shiraz, als blend met Viognier, levert een elegante wijn op die doet denken aan de Rhône wijnen. Maar ook Riesling staat internationaal goed aangeschreven.
Bodems in het district zijn meestal bruinachtige, ondiepe kleileem, vaak bovenliggende leisteen of klei met een pH variërend van neutraal tot licht zuur. De ondergronden zijn niet bijzonder watervasthoudend en verhogen dus de behoefte aan irrigatie. Er zijn ongeveer 110 wijngaarden met totaal 450ha.
Riesling is misschien wel de belangrijkste en meest bewonderde witte variëteit in de regio. De wijnen worden vaak gemaakt in een frisse, droge stijl, maar zoetere stijlen maken een comeback. Dit zijn wijnen die goed rijpen en gedurende vele, vele jaren een toasty complexiteit ontwikkelen.
Droog en koel Tumbarumba
De Tumbarumba regio is gelegen aan de voet van de Snowy Mountains, ofwel de Australische Alpen, en is de koelste regio van New South Wales. Hier vinden we uitstekende witte wijnen en koel-klimaat rode wijnen, afkomstig van granieten en basalt bodems. Druivenstokken waren pas in 1982 aangeplant en de nadruk ligt nog steeds op mousserende wijn van Pinot Noir en Chardonnay. En dat terwijl reeds in 1989 de GI-status werd toegekend. De familie domeinen beslaan van 5 tot 30ha en in totaal zo’n 300ha verdeeld over 19 wijngaarden met een opbrengst van nog geen 3.000 ton.
Het hoge alpine klimaat dat de wijngaarden van Tumbarumba genieten, is perfect voor de productie van mousserende wijnen en kwaliteitstafelwijn in alle kleuren. Lokale wijnmakers genieten van het voorrecht van keuze wat betreft wijnstijlen, met zowel lager gelegen, warmere sites als hoger gelegen, koelere sites tot hun beschikking. Het zijn de koelere gebieden van Tumbarumba die het meest interessant zijn voor de Australische wijnindustrie. Ze maken de productie van delicatere, complexere wijnen mogelijk, niet overweldigd door potentiële alcohol- of ‘fruitbom’-kenmerken. Met een latere, langere lente en herfst dan de warmere regio’s van Australië, biedt Tumbarumba wijnstokken de kans om volledige fenolische rijpheid te ontwikkelen tijdens het groeiseizoen. Vanzelfsprekend brengt dit het risico van voorjaarsvorst met zich mee. Hoewel het klimaat koeler is, zien we dit niet terug in regenval. Daardoor blijft irrigatie van groot belang om de langdurige droge perioden te overbruggen.
Door deze factoren is wijnbouw minder betrouwbaar, maar daar ligt ook een kans voor Tumbarumba; vintage variatie levert een mooie niche op.
Penfold’s Bin 311 Tumbarumba Chardonnay
Penfolds is Australië’s oudste en meest iconische wijnhuis met een geschiedenis en erfenis die de reis weerspiegelt van het land van koloniale nederzetting naar het moderne tijdperk. Het wijnhuis werd in 1844 opgericht.
De Penfolds Bin 311 Chardonnay heeft veel overeenkomsten met de Bourgondische wijnen want de druiven voor deze Bin 311 groeien op in koel klimaat. Het frisse klimaat geeft de druiven een mooie frisse eigenschap met goede zuren. Door de houtlagering die deze wijn ondergaat komt er een juiste balans tussen zuren en volheid. De Chardonnay Bin 311 heeft zeer veel complexiteit in de neus en de mond. een prachtige balans tussen het zuur en het fruit maakt deze wijn medium-bodied, met een vleugje romigheid in het midden van het gehemelte en een lange, zijdeachtige afdronk.
Gezien de niche markt waar deze Penfold’s zich in bevindt, is de prijs ook best stevig. De wijn is verkrijgbaar bij GrandCru wijnen.
Boetiek wijngaarden uit Gundagai
Het warme klimaat en het glooiende landschap in Gundagai stuwt de productie van wijn. Gundagai vertegenwoordigt de overgang in klimaat en topografie tussen de besneeuwde bergtoppen en de droge dorre vlakte van Riverina. De wijngaarden zijn daarom ook te vinden op de warme lager gelegen vlaktes als de koeler gelegen hellingen. De bodem varieert van rode aarde tot alluviaal nabij de rivieren. Dit vertaalt zich mooi in Shiraz; van de hoger gelegen helling levert dit een pittige frisse meer gestructureerde Shiraz op. Terwijl van de vlakte de wijn rijk van fruit, alcohol gedreven is. Verder vinden we hier fruit gedreven Cabernet Sauvignon en elegante Chardonnay. In 2022 produceerde men ongeveer 5.000ton afkomstig van 600ha.
Jong Hilltops
Hilltops is een jongere regio binnen Southern New South Wales. Daar waar Hilltops in 1980 minder dan 20ha wijngaarden bevatte, is dat naar 580ha gestegen in 2020. Het heeft eenzelfde klimaat als Orange in Central Ranges; warme dag temperatuur en koel nachten gedurende het groeiseizoen. Gevolgd door een koele herfst tijdens het oogstseizoen. De hoge ligging op de zuidwestelijke hellingen van de Great Dividing Range draagt bij aan deze temperaturen waardoor de zuurgraad verbetert. De meeste van de 20 wijngaarden liggen op een hoogte van 500m. De Shiraz die hier vandaan komt heeft veel weg van oude wereld Syrah, mede dankzij de graniet gebaseerde bodems die vermengt zijn met basalt en grind. Dit uit zich in het kenmerkende pepertje die je in Rhône Syrah vindt. Tevens wordt geëxperimenteerd met andere druivensoorten waaronder Nebiolo, Sangiovese en Tempranillo.
De geschiedenis van de Hilltops Wine Region begint in de jaren 1830 toen Europese emigranten naar het gebied kwamen om merinoschapen te kweken en steenvruchten en wijnstokken te planten. Het fortuin van de regio nam een hoge vlucht in 1860 toen goud werd ontdekt. Binnen 12 maanden waren 20.000 mijnwerkers naar de regio afgezakt om ‘hun geluk te beproeven’. Maar Nichole Jasprizza besloot om hier een boerderij te beginnen dat kersen en wijn verkocht aan de goudzoekers, en dat was een schot in de roos!
Meest onderscheiden Hunter Valley
Zowel de zone als regio Hunter Valley staat goed bekend voor haar klasse wijnen van Semillon. Ook Shiraz en Chardonnay doen het hier goed. Naast de regio Hunter Valley, kennen we ook Mudgee GI en Hunter GI. Dit levert wat verwarring op, omdat Hunter GI en Hunter Valley GI nagenoeg dezelfde oppervlakte beslaat. Hunter GI was in 1997 gecreëerd als een meer exclusieve gebied.
Hunter Valley heeft enorm geprofiteerd van de nabijheid van Sydney. Dit heeft voor een enorme boost gezorgd en tevens voor de erkenning van de kwaliteit. Hunter Valley is een dynamische regio met meer dan 150 premium wijn producenten. Het telt meerdere subregio’s zoals Broke Fordwich, Lovedale, Mount View, Pokolbin en Wollombi Valley. Welkom in het oudste wijnbouwgebied van Australië, waar de eerste wijnstokken in 1820 werden aangeplant.
Hunter Valley
Hunter Valley wordt gekenmerkt door het warme klimaat met hoge luchtvochtigheid. Een groot risico is de vele regenval gedurende het groei- en oogstseizoen. Het is verwonderlijk dat Hunter Valley met zijn lage breedtegraad, relatief nat klimaat en lage variaties in dag-nachttemperaturen, een bron van witte kwaliteitswijnen. Het is niet helemaal duidelijk hoe de lokale bodems en het klimaat zorgen voor hoge niveaus van smaakrijpheid in Semillon bij lage niveaus van potentiële alcohol.
Het lokale mesoklimaat, gekoeld door regelmatige middagbewolking en zachte briesjes die vanaf de kust landinwaarts reiken. Het is opgedeeld in Upper Hunter Valley en Lower Hunter Valley waarbij de meeste wijngaarden in Lower Hunter te vinden zijn.
Hunter Valley Sémillon wordt meestal droog geproduceerd met een laag alcoholgehalte van vaak minder dan 10%. Dit lagere alcoholgehalte wordt bereikt, ondanks het warme weer in de regio, door de druiven iets onrijp te plukken om de zuurgraad te helpen handhaven. Producenten zullen Sémillon vaak fermenteren in eikenhout met extra vatrijping om het mondgevoel en de textuur te verbeteren. De wijnen worden gekenmerkt door boterachtige, honingnootsmaken en een vermogen om tientallen jaren te rijpen, vaak met hun hoogtepunt tussen 10-20 jaar. Naarmate de wijn ouder wordt, kunnen ze limoensmaak en verbrande toastaroma’s ontwikkelen. Ook staat er Chardonnay aangeplant. Hunter Valley Chardonnays worden gekenmerkt door hun zachte textuur, hoge alcoholgehalte en viscositeit met perziksmaaktonen.
Lower Hunter Valley
In Lower Hunter Valley vinden we vooral blauwe druiven aanplant, met name Cabernet Sauvignon en Shiraz. In de 19e eeuw was het vooral Verdelho, dat echter in de 20e eeuw in verval viel. Na experimenten met Sauvignon Blanc, Pinot Noir en Riesling, bleek dat de hoge temperaturen en vochtigheid en overvloedige regenval droegen bij aan niet succesvolle resultaten. Lower Hunter Valley heeft verschillende locaties met vulkanisch leem en alluviale zanden en slib in de vallei.
Dit is ook de thuisbasis van sub regio Broke Fordwich GI. Dit volgt de loop van de Wollombi Brook. Vanwege de vulkanische bodem heeft Broke Fordwich een eigen status gekregen. Ook verschilt het van Hunter Valley door het meer warme en droge continentale klimaat. De beste wijnen zijn Cabernet Sauvignon en Semillon met een typische mineraalachtige aroma’s. Verder staat ook Merlot, Pinot Noir, Chardonnday, Shiraz, Verdelho en Barbera aangeplant.
Central Ranges
De zone Central Ranges is mogelijk de minst bekende regio van NSW en omvat de regio’s Cowra, Mudgee en Orange. En dankt zijn naar aan de bergketen Great Dividing Range die de droge outback scheidt van de vruchtbare kustregio.
Cowra
In Lachlan Valley binnen de zone Central Ranges kent Cowra GI het warmste klimaat. Het ligt op een lagere hoogte en vlakker terrein dan Mudgee GI en Orange GI. Wanneer irrigatie wordt toegepast, kan Cowra grote volumes bereiken. Chardonnay is de meest aangeplante druivensoort en Cabernet Sauvignon staat op een goede tweede plaats, gevolgd door Shiraz en Merlot. We hebben hier ongeveer 40 wijngaarden met in totaal 930ha die veelal in beheer zijn van families. De bodem is opgebouwd uit bruinachtig leemzand en klei met lage tot gemiddelde vruchtbaarheid. Ideaal voor de wortelstok om diep te gaan.
Mudgee
Één van de oudste wijnbouwgebieden in Australië is Mudgee GI, wat ten westen van Hunter Valley ligt. Het is het langste ononderbroken wijnbouw gebied van New South Wales en is daarmee een oud gebied voor Australische opvatting. Mudgee kent een warm en droog klimaat waarbij irrigatie een must is. De eerste aanplant dateert van 1858 en is nooit beïnvloed door de phylloxera plaag. Een groot deel van Mudgee staat aangeplant met rode variëteiten zoals Cabernet Sauvignon en Shiraz. Het gebied heeft een kleine 2.000ha aan wijngaarden die zijn verstopt achter de Blue Mountains. En Mudgee is de thuisbasis het eerste biologische wijndomein van Australië, Botobolar Vineyard. In de laatste jaren zien we een gestage groei van aanplant van Sangiovese, Barbera en Zinfandel.
Vulkanisch Orange
Op de hellingen van de uitgedoofde vulkaan Mount Canobolas vinden we Orange GI. Met hoogtes tussen de 600 en 1.050m is Orange één van de koelste regio binnen New South Wales met 1.075ha aan wijngaarden. Dankzij de warme dag temperatuur en koele nachten is het een uitstekende regio om druiven te rijpen. Shiraz (27%) en Cabernet Sauvignon (14%) staan het meest aangeplant, gevolgd door Merlot (12%) en Pinot Noir (5%). Voor witte wijn is het vooral Chardonnay (15%), Sauvignon Blanc (11%), Pinot Gris (6%) en Riesling (3%). Het is een snelgroeiende regio met inmiddels meer dan 60 wineries. Naast top kwaliteit stille wijnen zijn er ook elegante mousserende wijnen.
Met Mudgee als een oud aaneengesloten wijngebied en Hilltops als nieuw, manifesteert New South Wales als een veelzijdig gebied. Het is niet verbazingwekkend dat de nadruk ligt op internationale soorten als Shiraz, Chardonnay en Cabernet Sauvignon. Maar we zien andere variëteiten ook opduiken, als Tempranilllo, Barbera en Verdelho.
We sluiten het eerste deel van New South Wales hiermee af. Volgende week gaan we de resterende regio’s belichten.
Deze week komen we met een aantal interessante wijnweetjes waaronder productie gegevens over 2022 en meer feitjes. Sommige zijn om zo te vergeten, andere zullen ongetwijfeld blijven plakken.
Wijnproductie en consumptie
Wijn is nog steeds een zeer populair product in de wereld. Het jaar 2022 heeft zich gekenmerkt door veel uitdagingen. De oogst in Europa is groter geweest dan verwacht, ondanks de droogte en hittegolven in de lente en zomer. Terwijl het zuidelijke halfrond en de US een gemiddelde opbrengst neerzette. In het algemeen was 2022 droog en heet, wat heeft geleid tot vroege oogst met gemiddelde volumes, mede om suiker niet te hoog te laten oplopen. De totale oogst zal rond 260 miljoen hl (mhl) uitkomen.
De grootste producenten zijn nog steeds in Europa te vinden; Italië met 50.3mhl, Frankrijk heeft zich hersteld na de dip van 2021 en kwam in 2022 met 44.2mhl, vooral dankzij Bourgogne en Zuid-Frankrijk. En Spanje staat derde met 33mhl.
De consumptie in 2021 groeide gestaag met 0.7% tot 236 miljoen hl, echter er zijn grote regionale verschillen. De groei is deels te verklaren door de heropening van restaurants na Covid-sluitingen over de gehele wereld en dat sociale bijeenkomsten weer werden toegestaan. De grootste consumptie vinden we in de US met 33.1mhl en opvallend genoeg zien we in Frankrijk ook behoorlijke stijging (8.6% tot 25mhl). Italië en Duitsland blijven redelijk gelijk met respectievelijk 24.2mhl en 19.8mhl. Echter wanneer we per hoofd van de bevolking kijken, valt het op dat het de Portugezen zijn die veel drinken, 51.9lt per persoon, terwijl Frankrijk op 46.9lt zit. Ook Nederland doet goed mee met 26.1lt en staat daarmee op de 9e plek. Echter toch is de trend, vooral in de traditionele markten, dat er steeds minder wijn wordt gedronken, zoals onderstaande grafiek aangeeft.
In ons artikel van 14 maart bespraken we de CO2 impact van de wijnindustrie. We zien dat dit onderwerp een steeds grotere rol begint in te nemen. Ander interessante wijnweetjes houden verband met de productie van jaargang 2022 en duurzaamheid. Waar jarenlang de consument zich niet bezighielden met monocépage en het gebruik van chemicaliën geen rol speelden, zien we dat consumenten meer bewust worden van duurzaamheid. Vooral bij generatie Z zal biologische en biodynamische wijn een meer centrale plek innemen. Echter voor wijn die langer rijpen is dit natuurlijk niet altijd weggelegd.
Klimaat impact
Een ander aspect wordt deels ingegeven door moeder Natuur. Bourgogne, Bordeaux, Nappa, het zijn slechts een handvol voorbeelden van regio’s die zwaar te lijden hebben gehad onder de hand van moeder Natuur. Vuur, droogte, vorst of juist overvloedige neerslag (op de verkeerde momenten) stuwen prijzen op en limiteren opbrengsten. Vooral jongere wijnmakers zoeken naar alternatieven en buitenkansjes. Ook klimaatverandering speelt een rol. Regio’s als Bourgogne (vooral Chablis) maar ook Champagne dreigen andere smaakprofielen te krijgen doordat het simpelweg warmer is. Daarom is het niet verrassend dat landen als België, Nederland, Verenigd Koninkrijk of Finger Lake district (US) in opkomst zijn. Dit is natuurlijk direct een bruggetje naar het gebruik van de moderne (hybride) druivensoorten.
Absurde Bourgondische prijzen
Om nog even terug te grijpen naar Bourgogne. Exclusieve wijn is altijd al hot geweest en sommigen denken dat het ook een goede investering is. Echter de prijzen in Bourgogne gaan sky-high op het moment dat het gewoon niet meer leuk is. De gemiddelde prijs is in 2022 met 30% gestegen, vooral doordat volumes omlaag waren gegaan (schaarste is prijsverhogend), de cult-status die vaak aan bourgondische wijnen gegeven wordt, trekt investeerders aan wat ook prijsopdrijvend werkt.
NOLO-wijnen
Wat ook nauw gevolgd te volgen is, is het gebruik van NOLO-wijnen (NO or Low alcohol-wijnen). Door de groeiende aandacht aan gezond leefpatroon kan je het verlagen van alcohol niet los zien, ook niet (of zelfs niet) in de wijn industrie. Vanzelfsprekend voor alle nieuwe initiatieven geldt dat het tijd nodig heeft om aan kwaliteit te werken. Velen zullen het zich herinneren hoe Buckler alcoholvrij bier snel mond dood werd gemaakt. Echter kijk nu eens om je heen. Dezelfde trend zien we nu ook in de wijn industrie. Zoals de Grote Hamersma opmerkt, waar bij alcoholische wijnen de grens op 50% van de geproefde wijnen minimaal een 7 scoren, ligt dat bij alcoholvrije wijn slechts op 10%.Kijken we een aantal jaren verder, dan zal het speelveld er ongetwijfeld anders uitzien. Bedenk alcohol ontstaat als gevolg van de vergisting van de (druiven)suikers.
Interessant weetje is dat alleen wijndruiven dusdanig veel suiker bevatten dat je meer dan 12% alcohol kan bereiken in het eindproduct. Wanneer wijn meer dan 12% alcohol heeft, ontstaat er een chemisch proces waarbij geur- en smaakaroma’s kunnen wijzigen. Wijn wint aan body (rondheid en volheid ofwel viscositeit) en complexiteit. Maar ook zorgt alcohol dat de houdbaarheid verlengt kan worden. Kortom kan je aannemen dat vooral voor jonge wijnen een alcoholvrije wijn interessante alternatieven kan zijn, maar wanneer het gaat om wijnen weg te leggen, zal dit aan alcoholvrij toch nog even voorbij gaan.
Too much of anything is bad, but too much of Champagne is just right
Dit is een mooie spreuk die zich zeker doet gelden. Of de mousserende wijn nu uit de Champagne komt of elders, het is bubbels waar de consument zeer geïnteresseerd in is. Misschien wel na 2 jaar Covid denkt de consument dat het elke dag een feestje is! En bij een feestje horen bubbels natuurlijk.
Uitdaging in Australië
Australië heeft na de Covid lockdown in China een redelijke uitdaging. Doordat de verkopen ingezakt zijn in China, kampen de Australische wijnboeren met enorme voorraden van maar liefst 2.3 miljard liter. Dit is goed voor 2 jaar aan wijnverkopen. De gemiddelde prijs is gedaald met maar liefst 40%. Het is bijzonder spijtig dat de meeste wijnen afkomstig zijn uit 2019 en 2020, toen de druivenprijs enorm hoog lag. Bedenk dat in Australië veel druiven worden ingekocht om vervolgens wijn te maken. Saillant detail is dat Europa de Australische wijnen ook niet direct omarmt, aangezien het nog maar een paar jaar geleden was dat Australië vond dat Europa de hoge “Chinese prijzen” moest betalen.
Bron: Wijnpers 1/2023
Duitse ijswijn komt eraan
IJswijn in Duitsland wordt steeds zeldzamer. Door de opwarming van de aarde wordt het simpelweg niet koud genoeg. Temperatuur moet ver onder de -7C liggen om voldoende suiker te behouden in de druif. Op 20 november was het koud genoeg in Saksen en Saale-Unstrut. Terwijl het tot in december duurde dat ook de Ahr, Pfalz, Franken, Hessische Bergstrasse, Wurttemberg en Burgenland in Oostenrijk koud genoeg was. Waar bijvoorbeeld in de Ahr het de eerste keer in 20 jaar was dat er weer ijswijn gemaakt kan worden, was het voor Württemberg het derde jaar op rij.
Het is voor een wijngaard een risico om ijswijn te willen produceren. Want wanneer het niet koud genoeg wordt, en dat is reëel met de milder winters tegenwoordig, betekent het dat de wijnmaker letterlijk druiven weggooid doordat ze te lang aan de stokken blijven hangen en rotten. Vandaar dat je bijvoorbeeld de Kamer van Landbouw in Rijnland-Pfalz minder registraties voor ijswijn ziet. In 2022 waren er 35 producenten met 24 hectare geregistreerd, terwijl in 2021 nog 152 boerderijen druiven hadden laten hangen op meer dan 100 hectare.
To use irrigation or not to use irrigation that’s the question
In Europa is het wijngaard beheer strak geregeld binnen de AOC regels. Je ziet dan ook vaak dat irrigatie niet is toegestaan. Zeker in de zuidelijke landen kan dit tot forse problemen leiden vooral nu droogte een terugkerend fenomeen is. We zagen in 2022 dat in Pomerol (Bordeaux) bij wijze van hoge uitzondering wijngaarden geïrrigeerd mochten worden. Terwijl in Pessac Léognan het reeds het derde jaar op rij was dat werd geïrrigeerd. Wetenschappers voorspellen dat door klimaatverandering de uitzondering een noodzaak zal zijn.
Wat is dan de correlatie tussen klimaat en terroir? In een onderzoek uit 2004 naar het terroir van Bordeaux-wijngaarden, schreven professor Cornelis van Leeuwen van de universiteit van Bordeaux en collega’s: ‘De impact van klimaat en bodem was groter dan die van de cultivar. Veel van de variabelen correleerden met de intensiteit van de waterstress van de wijnstok. Het is waarschijnlijk dat de effecten van klimaat en bodem op de vruchtkwaliteit worden gemedieerd door hun invloed op de waterstatus van de wijnstok.’ Daarom is de waterbeschikbaarheid van de bodem voor de plant tijdens de verschillende stadia van het groeiseizoen een van de belangrijkste aspecten van terroir. Dus we kunnen op de langere termijn geen water bij de wijn doen als het om irrigatie gaat.
In veel van de (inmiddels niet zo) “nieuwe” wijnwereld kent met de restrictie van irrigatie niet. En kan dus in tijden van droogte volop water sproeien wat een groot voordeel op kan leveren. Vanzelfsprekend zal het water wel voorradig moeten zijn…
