Wijnoogst 2025: van uitdagingen naar kwaliteit

Laten we aan de start van het nieuwe jaar eens terug blikken op vorig jaar. De wijnoogst van 2025 wordt gekenmerkt door sterke regionale verschillen en een opmerkelijke nadruk op kwaliteit boven volume als reactie op toenemende klimaat uitdagingen en veranderende marktomstandigheden. Wereldwijd is de productie in 2025 geschat op 232 miljoen hectoliter, een lichte stijging van ongeveer 3% ten opzichte van 2024, maar nog steeds ongeveer 7% onder het gemiddelde van de afgelopen vijf jaar. Deze trend illustreert hoe zowel extreme weersomstandigheden als structurele veranderingen in de wijnbouw impact hebben op de globale sector.

Frankrijk: Lage volumes ondanks hoogwaardige druiven

Frankrijk, een kernspeler in de wereld wijnoogst, kende in 2025 opnieuw uitdagingen. Door hittegolven en droogte, zie ook de branden in de Aude, bleef de productie laag vergeleken met historische gemiddelden. De schattingen voor Frankrijk liggen rond 35,9 miljoen hectoliter in 2025 — een van de laagste producties in decennia en aanzienlijk onder het vijfjaarsgemiddelde.

De situatie was in verschillende Franse regio’s zeer divers:

In warme en droge gebieden zoals Bordeaux en Languedoc-Roussillon beperkten hitte en beperkte regenval de opbrengsten, wat resulteerde in kleinere trossen en versneld rijpingsproces.

De koelere gebieden zoals de Loire vallei meldden betere omstandigheden, wat zorgde voor gezonde druiven met frisse zuren en goede aromatische kwaliteit.

Hoewel volumes onder druk stonden, is er veel optimisme over de kwaliteit van de wijnen uit 2025, vooral bij witte wijnen en rosé wijnen, maar ook bij elegante rode wijnen uit koelere appellaties.

Duitsland: Stabiel herstel en kwalitatieve resultaten

In Duitsland werd de wijnoogst van 2025 positief gekenmerkt door een herstel van de volumes ten opzichte van het voorgaande jaar. De productie lag ongeveer 5% hoger dan in 2024, wat een welkome ontwikkeling was na recent teleurstellende jaren.

Dankzij relatief gunstig weer tijdens het groeiseizoen konden wijnboeren meer druiven plukken, hoewel wisselvallig weer bleef zorgen voor uitdagingen op het gebied van rot en schimmelrisico’s in vochtige perioden.

Riesling — het paradepaardje van Duitsland — toonde opnieuw zijn potentieel met een frisse zuurgraad en aromatische intensiteit. De kwaliteit van de Duitse wijnen voor de wijnoogst in 2025 lijkt hoog, ondanks dat volumes in sommige regio’s nog steeds onder het langjarige gemiddelde liggen dankzij eerder genoemde uitdagingen.

Spanje: Droogte en dalende productie

Spanje kende in 2025 opnieuw een van zijn kleinste oogsten in jaren. De productie daalde naar ongeveer 29,4 miljoen hectoliter, wat neerkomt op een daling ten opzichte van eerdere jaren en nog steeds onder het vijfjaarsgemiddelde ligt.

De belangrijkste oorzaak was een aanhoudende droogte in veel wijngebieden, met name in het zuiden en oosten van Spanje. De hitte en de beperkte regenval zorgden voor vroegere plukdata en kleinere opbrengsten per hectare.

Desondanks geven sommige wijnmakers aan dat de kwaliteit van de druiven in de koelere regio’s — met name langs de noordkust — aantrekkelijker was dan in voorgaande jaren, met een goede balans tussen rijpheid en zuurgraad.

Italië: Grotere productie en brede regionale diversiteit

Italië zette in 2025 een sterke prestatie neer. Met een geschatte productie van ongeveer 47,4 miljoen hectoliter herstelde het land naar niveaus dichter bij het langjarige gemiddelde en bevestigde het opnieuw zijn positie als ’s werelds grootste wijnproducent.

De reden voor deze stijging lag in relatief gunstige weersomstandigheden in veel wijnregio’s — van Piemonte tot Toscane en Veneto — wat resulteerde in gezonde, goed ontwikkelde druiven. Regionale verschillen waren er uiteraard, maar in het algemeen waren de omstandigheden voor Italiaanse wijnbouwers positief, wat leidde tot zowel generieke als premiumwijnen met veel karakter.

Argentinië: Stabiliteit met gezonde volumes

In Zuid-Amerika behield Argentinië zijn rol als een van de belangrijkste producenten van de regio. Volgens de eerste schattingen bleef de Argentijnse productie in 2025 met ongeveer 10,7 miljoen hectoliter vrijwel gelijk aan die van voorgaande jaren, wat de positie van het land als grootste wijnproducent van het continent onderstreept.

Detailgegevens tonen dat Argentijnse wijnproducenten in 2025 ongeveer 1,95 miljard kilogram druiven verwerkten, wat leidde tot 1,058 miljard liter wijn plus 405 miljoen liter most — een significante output en een teken van stabiele productiecapaciteit.

Regionale kenmerken

Mendoza blijft het hart van de Argentijnse wijnbouw, vooral bekend om zijn Malbec — een druif die internationaal erkenning geniet voor zijn fruitige intensiteit en structuur.

San Juan en andere regio’s dragen eveneens bij aan de diversiteit en het volume van de oogst.

Hoewel de volumes consistent zijn, ervaren producenten soms druk op prijzen in de bulkmarkt, wat wijst op sterke concurrentie en de noodzaak om zowel binnenlandse consumptie als exportmarkten te blijven ontwikkelen.

Chili: Een dalende productie door klimaatstress

Chili, traditioneel een belangrijke leverancier van hoogwaardige wijnen — met name Cabernet Sauvignon, Carmenère en Sauvignon Blanc — kende in 2025 een duidelijke terugval in productie. Volgens de OIV-ramingen werd de Chileense productie geschat op 8,4 miljoen hectoliter, wat neerkomt op een daling van ongeveer 10% ten opzichte van 2024 en een van de laagste oogsten in een decennium.

Belangrijkste uitdagingen tijdens wijnoogst 2025

Aanhoudende droogte en watertekorten in belangrijke wijngebieden — zoals Casablanca, Colchagua en de Maipo Valley — beperkten de druivengroei en zorgden voor kleinere trossen.

Hoge temperaturen en onregelmatige neerslagpatronen drukten de opbrengsten verder, waardoor sommige wijnmakers vroeg moesten oogsten om kwaliteit te behouden.

Hoewel de productie daalde, zagen sommige producenten verbeterde druivenconcentratie en hogere aromatische intensiteit, wat in sommige gevallen positief werd beoordeeld voor premiumwijnen.

Australië: Licht herstel na eerdere tegenslagen

In Australië — een van de grootste wijnproducerende landen op het zuidelijk halfrond — liet de wijnoogst van 2025 een enigszins herstel zien na krappe volumes in voorgaande jaren. De totale productie kwam naar schatting uit op ongeveer 11,6 miljoen hectoliter, ongeveer 11% meer dan in 2024, maar nog steeds onder het langjarige gemiddelde.

Grote regionale verschillen

Warme gebieden zoals Barossa Valley bleven kwalitatief sterke Shiraz en Grenache produceren.

Koelere gebieden zoals Yarra Valley en Adelaide Hills leverden frisse witte wijnen en lichte rode wijnen.

Deze regionale diversiteit hielp de Australische wijnindustrie zich aan te passen aan veranderende klimaatomstandigheden.

Zuid-Afrika: Herstel ondanks variabele groeiomstandigheden

Zuid-Afrika zag in 2025 een duidelijke productiestijging na enkele moeilijke jaren van droogte. De geschatte wijnproductie bedroeg ongeveer 10,2 miljoen hectoliter, wat neerkomt op een stijging van ongeveer 16% ten opzichte van 2024.

Deze verbetering komt door betere regenval in delen van de Westkaap en relatief gunstige groeiomstandigheden, hoewel sommige gebieden nog steeds onder klimaatstress staan.

Zuid-Afrikaanse Chenin Blanc en Pinotage zijn voorbeelden van druiven die in 2025 fraaie resultaten lieten zien, met een balans tussen intensiteit en frisheid die internationaal goed ontvangen werd.

Noord-Amerika: Regionale verschillen binnen de VS en Canada

In Noord-Amerika varieerde de oogst van 2025 behoorlijk per regio, met de Verenigde Staten als belangrijkste producent. De Amerikaanse productie werd in 2025 geschat op ongeveer 21,7 miljoen hectoliter, een lichte stijging ten opzichte van 2024 maar nog steeds onder het vijfjaarsgemiddelde.

Californië & Westkust

Californië, de kern van de Amerikaanse wijnproductie, zag een van de kleinste oogsten in decennia door hitte, waterstress en veranderlijke groeiomstandigheden.

Vroege oogsten en strengere selectie van druiven resulteerden vaak in verhoogde concentratie en kwaliteit, maar de volumes bleven beperkt.

Pacific Northwest

Koelere gebieden zoals Oregon en Washington stonden bekend om hun evenwichtige wijnen, met name Pinot Noir en Riesling, dankzij hun langere groeiseizoenen en mildere klimaten.

Conclusie: 2025 als een vintage van nuance

De wijnoogst van 2025 laat een verre van eenduidig beeld zien:

Europa kende herstellende maar ondergemiddelde volumes, met Italië als uitzondering door stabiel hogere productiecijfers.

In Zuid-Amerika vertoonde Argentinië stabiliteit en chili een duidelijke daling, terwijl de rest van de regio zich aanpaste aan klimaatstress.

Australië en Zuid-Afrika toonden veerkracht, met oogsten die zowel in volume als in kwaliteit herstellen.

Noord-Amerika laat regionale nuance zien binnen de VS.

Een duidelijke rode draad is de impact van klimaatverandering: extreme en wisselende weersomstandigheden blijven de opbrengsten beïnvloeden en zetten aan tot aanpassingen in planning, irrigatie en druivenselectie. Tegelijkertijd zetten veel producenten in op kwaliteit boven kwantiteit – met een focus op terroir, focus op premiumsegmenten én innovaties in duurzame wijnbouw.

Ergste branden sinds 60 jaar

Nadat we recentelijk over de Aude hebben geschreven, kunnen we inmiddels ook constateren dat de branden op het Iberisch schiereiland net zo verwoestend zijn. Er wordt gesproken over de ergste branden sinds 1968, dus bijna 60 jaar. Er is in ongeveer 350.000ha in Spanje en 215.000ha in Portugal ten prooi gevallen aan het vuur.

De extreme hitte, langdurige droogte en harde wind hebben diverse uitbraken in zowel Galicië als Castilla y Léon aangewakkerd. Met als gevolg een spoor van vernieling, catastrofale gevolgen voor het platteland als voor vele historische wijngaarden.

Ergste branden sinds 60 jaar Iberisch schiereiland
Bron: vinetur

Dit is zelfs in beeld gebracht vanuit de ruimte door Copernicus van de ESA.

Galicië

In de provincie Ourense tegen de Portugese grens aan, met de welbekende DO Valdeorras, DO Monterrei en DO Ribeira Sacra, is maar liefst 46.000ha land, inclusief bosgebied, akkerbouw en wijngaarden, afgebrand. Het is nog te vroeg om schattingen op te geven wat de impact op wijngaarden is. Maar gelet op de kleinschaligheid met ongeveer 1.400ha, zal de impact groot zijn.

In DO Valdeorras en DO Monterrei zijn percelen met 300 jaar oude stokken in vlammen opgegaan, terwijl andere overgebleven percelen nu worstelen met rookschade.

Wat mogelijk nog wel het ergste is, is dat maar liefst 60 gemeenten in de provincie afhankelijk zijn van hun wijngaarden die nu door de branden of rookschade beschadigd zijn. Nu wijnstokken en de oogst verloren lijkt te gaan, breken er voor de gezinnen onzekere tijden aan.

Castilla y Léon

In het aangrenzende DO Bierzo hebben ze meer geluk gehad. Hoewel de lucht zwaar was van de hangende rook, bereikten de vlammen de wijngaarden niet. In het iets zuidelijker gelegen Jamuz-vallei, nabij Herreros de Jamuz, was de schade wel groot. Maar liefst 37.000ha land is verwoest. Veel van de hoger gelegen percelen werden gelukkig bespaard.

Hier is wel een ander probleem omhoog gekomen. Door de heftige branden zijn de druiven sneller gaan rijpen. Maar missen ze de smaak. Ze hopen nu op fors koelere nachten zodat de smaakontwikkeling alsnog op gang komt.

Enorme schade door ergste branden

De schade gaat veel verder dan de brand, het is het moment van de brand. Deze brak uit slechts enkele weken voor de oogst zou beginnen.  Sommige telers probeerden nog met zware machines brandgangen te maken om (een deel van) hun wijnstokken te redden. Terwijl anderen reeds moesten toekijken hoe hun perfect gerijpte druiventrossen tot as vergingen.

Hoewel druivenstokken een natuurlijke brandgang creëren, dankzij het vasthouden van vocht, hebben rook en stralingswarmte veel schade aangericht tijdens deze ergste branden in 60 jaar. Het overgebleven fruit is ongeschikt geworden voor het maken van wijn. Veel wijngaarden moeten herplant worden, wat al snel 3 jaar duurt voor ze commercieel operationeel zijn. Of zo zwaar gesnoeid worden dat het langer duurt voor ze geschikt is om druiven voor wijn te produceren.

Overigens de schade is niet beperkt gebleven tot Galicië en Castilla y Léon. Zelfs in Rías Baxias zijn er meldingen van rookschade en uitdagingen als gevolg van hoge temperaturen geweest. Dit heeft ook tot de realisatie geleid dat het risico van global warming gecombineerd met ontvolking van gebieden, tot grotere frequentie kan leiden.

Maar het gaat verder. Ook de weiden zijn zwartgeblakerd, waardoor men het vee evacueerde. Restaurants moesten sluiten en het wijntoerisme is ingestort.

Dit alles leidt tot een luide roep van de boeren voor beter bosbeheer beleid. Immers, in hun ogen heeft onvoldoende ontruiming en landbeheer (als gevolg van ontvolking) geleid tot deze situatie waarbij ongecontroleerde branden vrij spel krijgen.

Maar er is ook goed nieuws, de gemeenschap is heel hecht en helpt elkaar om de wijnindustrie weer op te bouwen. Immers, het beschermen van een wijngaard kost decennia, het verlies ervan slechts minuten.

Populair Verdejo

Wie Verdejo zegt, zegt Rueda, gelegen in het binnenland van Spanje, net boven Madrid. Hier komen lekkere frisse witte wijnen vandaan, een goed alternatief voor rosé. Verdejo heeft in korte tijd enorm in populariteit gewonnen. Dit vooral dankzij haar karakteristieke smaakprofiel met een uitgesproken geur, een vleugje groene peper, een intense droge smaak maar fris met een lekkere “bite”. Verdejo is echt populair op het terras. De naam Verdejo is afgeleid van “verde” wat groen betekent. En dit komt tot uitdrukking in haar licht groengele kleur. Hoewel de druif inmiddels in meer regio’s voorkomt, zoals in Andalusië, la Mancha en Castila y Leon, zijn de beste Verdejo’s echt alleen te vinden in populair Rueda. Buiten Spanje vind je deze druif nagenoeg niet.

De meeste terrasgangers denken aan Sauvignon Blanc wanneer ze worden gevraagd naar een lekkere frisse wijn. Maar wil je eens iets anders proberen, kies dan voor Verdejo (uitspraak berdeggo). Deze is net zo stuivend, beetje grassig met wat frisse grapefruit en citroen op het palet. Of je het nu zo drinkt, of combineert met een salade of visgerecht (zonder roomsaus!), het is een uitstekende combinatie.

Verdejo uit Rueda

Het ovengrote deel van Verdejo komt uit Rueda, het heeft maar liefst 43% van de nationale markt voor witte wijn in handen. Jaarlijks wordt ongeveer 100 miljoen liter geproduceerd, waarvan maar liefst 85% de landsgrenzen niet verlaat. En van de 15% export komt het ovengrote deel terecht in, jawel, Nederland! Ons landje heeft deze druif echt omarmt, vanwege het frisse, doordrinkbare, verkwikkende en dorstlessende karakter. Maar ook omdat liefhebbers Verdejo een goed alternatief vinden voor de internationale dominante Sauvignon Blanc.

Echter de wijn is niet altijd zo lekker fris geweest. Ruim 1000 jaar produceert de Rueda regio wijn van Verdejo, maar ze waren zwaar en sherry-like.  Pas in de jaren 70 van de 20e eeuw werd nieuw leven geblazen in Verdejo, dat maakte de wijn weer populair en dat proef je nog steeds! Echter contact met zuurstof (zoals bij sherry) en zonlicht tijdens de pluk (wat eigenlijk een traditionele wijze van wijn maken is), resulteert in slappe, oxidatieve wijn. In de jaren 1970’s realiseerde men dat nachtelijk oogsten en nieuwe wijnmaaktechnieken (namelijk geen gebruik van houten vaten maar RVS), zorgden voor een geheel andere wijnstijl. Dit resulteerde in een wijn met vol karakter, structuur en kenmerkende grapefruit bitter in de afdronk.

De regio kent vele wijngaarden met kiezel- en zandgronden en wijnstokken die meer dan 100 jaar oud zijn. Met name de stokken op zanderige ondergrond zijn zo oud en hebben de phylloxera-plaag weten te overleven. Rueda DO ligt op een enorme vlakte op een hoogte van 600 tot 800 meter. Eindeloze vergezichten domineren het beeld met warme dagen en behoorlijk koude nachten. Of zoals ze het lokaal wel noemen, “negen maanden winter en drie maanden hel”. Verdejo blijft er nuchter onder en gedijt prima in dit bizarre klimaat.

Hoewel de wijn overwegend jong en knisperend is, zijn er ook wijnen met houtrijping. Een houtgerijpte Verdejo is krachtiger en dikker (ofwel een voller mondgevoel) en eerder rokerig dan fris, maar nog wel met mooie zuren. Echter bedenk wel dat er altijd wijnen van minder kwaliteit zijn die eerder naar toiletverfrisser kunnen ruiken. Kwaliteit vind je niet altijd in de goedkope regionen (lees €2-5)

Verdejo is tot veel stijlen in staat. Rueda Espumante (mousserend) is gemaakt van minimaal 75% Verdejo en aangevuld met Sauvignon Blanc. De wijn is op de traditionele wijze geproduceerd met minimaal 9 maanden rijping op haar droesem (ookwel lie genaamd). De “Gran Anada”, vintage versie, rijpt 36 maanden. Ook zijn er versterkte Verdejo wijnen. Gelet op haar historie is dat niet geheel verrassend. Deze staan bekend als Ruedo Dorado (op basis van oxidatieve rijping met gemiddeld goudgele kleur) en Rueda Palido (biologische ripjing met een blekere kleur). Alleen Bodegas de Alberto produceert deze versterkte wijnen nog.€

Premium Verdejo

Sinds 2020 is een nieuwe categorie Verdejo in omloop. Vanaf jaargang 2019 (dus op de markt verkrijgbaar sinds 2020) bestaat Gran Vino de Rueda. Om voor deze categorie in aanmerking te komen moet de wijn afkomstig zijn van minimaal 30 jaar oude wijnstokken met een opbrengst van minder dan 6.500kg per hectare. Daarnaast moet de persverhouding tussen druiven en sap 65% zijn (in tegenstelling tot 72% voor de reguliere Rueda wijn).

Oogstjaar 2024

Het Spaanse oogstjaar 2024 gaat de boeken in als een jaar met ongelijke verdeling van regenval, na enige jaren van extreme droogte en hitte. Eind oktober kwamen verwoestende stortbuien met tragische gevolgen in Valencia. Voor Rueda DO bracht deze regens verlichting waardoor 2024 een royale oogst opleverde van uitstekende kwaliteit. Oogst begon iets later als gevolg van de iets lagere temperaturen, zowel dag- als nachttemperatuur. Door deze diurnal range was langzame rijping mogelijk en bleef de zuurgraad behouden.

Wat betreft jaargang 2024 kunnen we verwachten dat Verdejo een zijdezachte textuur behoudt en aromatische spanning oplevert, waardoor ze populair zal blijven.

Bijzondere Spaanse regio’s

Tijdens één van onze proeverijen, wilden we de wijnen centreren rondom een aantal minder bekende Spaanse regio’s die bijzondere wijnen voortbrengen. Graag willen we u meenemen in een zeer gezellige avond.

Bouvret champagne

Natuurlijk begonnen we met onze eigen champagne van Bouvret. Dankzij de hogere zuurgraad van champagne wijnen, neutraliseert de smaakpapillen in onze mond na al het eten en drinken gedurende de dag.  Hierdoor kunnen we de wijnen beter proeven.

Onze champagne is goed ontvangen door de gasten, naast dat het een lekkere frisse sprankelende wijn is, is ze heel toegankelijk. De zachte mousse, prettige zuurgraad, aroma’s van citroen, perzik en gedragen door een zachte brioche ondertoon, zorgt ervoor dat de wijn een allemansvriend is. En dat voor een zachte prijs van slechts €21.95.

Ola del Melillero

Deze wijn is afkomstig van Bodegas Victoria Ordonez in Malaga. Haar roots liggen in wijn, echter zelf besloot ze pas in 2004 haar eerste stappen te zetten in deze wonderbaarlijke wereld. En in 2007 ging ze volledig om. In 2015 besloot ze om de inheemse Pedro Ximenez-druif te omarmen en deze op een ecologische en duurzame wijze te produceren.

Bijzondere Spaanse regio's Malaga

Voor deze wijn zijn de druiven afkomstig van 7 verschillende kleine percelen van 30 tot 100 jaar oude stokken. De wijngaarden liggen op de Montes de Malaga met een leistenen bedekte bodem. Oogst vindt met de hand plaats vanwege de steile helling en vervoert per muilezel in 10kg zware dozen. Ongeveer 40% van de druiven vergist op frans eiken vaten en het restant in RVS bij gecontroleerde temperaturen. Vervolgens rijpt de wijn op haar droesem gedurende 10 maanden.

De wijn heeft even tijd nodig om in contact met zuurstof te komen. Want bij het inschenken had de wijn iets van een vervelende lijmlucht. Echter na het contact met zuurstof werden we verrast met  een heldere, strogele wijn en een fijne neus van witte bloesem, grassig en natte steen. De wijn heeft een prettige body waarbij alcohol (toch wel 13%) goed in balans was met de verfrissende hoge zuren. Ook hier waren aroma’s geconcentreerd rondom witte bloesem, maar ook een vleugje vanille. Kortom een heerlijke wijn met een prettige lange afdronk en toch iets wat complexe aroma’s.

Aizpurua

De volgende wijn is afkomstig uit noordwest Spanje en is gelegen aan de baai van Biskaje ofwel het Baskenland ookwel Euskadi genaamd. De DO Getariako Txakoli mag één van de kleinste appellaties van Spanje zijn maar is qua volume niet de kleinste als het gaat om Txakoli-wijnen.

Txakoli? Nog nooit van gehoord… dat was de eerste reactie van de groep. En niet verbazingwekkend dat men nog niet van deze bijzondere Spaanse regio gehoord heeft. Eigenlijk wel jammer want Txakoli zijn echt heel mooie wijnen van de druif Onderrabi Zuri. Over het algemeen een heldere wijn met een hoge zuurgraad en een licht zoutgehalte vanwege de nabij gelegen Atlantische Oceaan. Het is een perfecte wijn voor zeevruchten vleeswaren en harde kazen.

Deze wijn is afkomstig van Bodega Aizpurua, gelegen ten zuiden van de stad Getaria. De wijn wordt bereid door de 4e generatie en de geschiedenis van Aizpurua gaat terug naar 1834.

Aizpuru

Deze wijn is licht geelgroen van kleur en heeft een heel fijne mousse. De verfijnde geur van groene appel (Granny Smith) en druiven worden vergezeld door een zweem van limoen. De wijn is droog in het begin, maar eindigt met een intense aromatische afdronk met naast de fruitsmaken ook een ziltige ondertoon. De wijn heeft een hoge zuurgraad met laag alcohol (van 11%) en een lekker mondgevoel.  Een echte aanrader om deze regio verder te gaan ontdekken!

Pasion de Bobal

En de laatste wijn van de avond is afkomstig uit de Valencia regio – DO Utiel Requena. Geproduceerd door Bodegas Sierra Norte, die zich richt op veganistische en biologische wijnen. Het huis richt zich vooral op inheemse huizen, zoals Bobal, Monastrell en Maccabeo. Ze beheren 420ha verdeeld over zeven wijngaarden. De geschiedenis van deze bodega gaat terug naar 1914 toen het eerste perceel nabij de stad Camporroles  werd aangeplant met Bobal.

Deze inheemse druif staat al ruim 60 jaar aangeplant op een 920m hoge wijngaard nabij Camporroles. De bodem is rijk aan kalksteen en is goed waterdoorlatend. Doordat hier ecologisch gewerkt wordt, heb je optimale terroirexpressie in de wijn. Eenmaal in de wijnmakerij begint de koude inweking, gevolgd door een korte alcoholische vergisting bij lage temperaturen. Daarna vindt MLF plaats in 100% nieuw Frans eikenvaten, waar ze ook 6 maanden in rijpt.

Pasion de Bobal

Dit resulteert in een diep paars gekleurde wijn met een lichte paarse rand. In de neus heb je prettige geur van aardbeien, bramen en zwarte bessen met een zweem van kruiden en zoethout. Een zeer sappige fruitige wijn is gedragen door een prettige vanille ondertoon waarbij de tannine nog licht aanwezig zijn. De lange afdronk kent tevens tonen van koffie en chocolade naar boven. Kortom een geweldige smakelijke rode wijn die ideaal samen gaat met rood vlees of eend. Maar ook niet misstaat bij stevige kaas of pasta met saus.

Kortom

Ondanks dat we maar 4 wijnen hadden, heeft ons groepje het bijzonder gezellig gehad. Voor we het wisten zaten we bijna 5 uur te proeven van wijnen uit bijzondere Spaanse regio’s en goede gesprekken te voeren! En uiteindelijk draait het daar om bij wijn. Gezellige avonden waarbij de tijd voorbij vliegt voor je het weet.

Tot de volgende keer zou ik zeggen!

De uitdagingen van Cava

Met nieuwjaar om de hoek is de interesse in mousserende wijn natuurlijk groter. Hoewel ik van mening ben dat Champagne of Cava (of enig andere mousserende wijn) natuurlijk niet uitsluitend voor Nieuwjaar is. We zouden elke dag moeten vieren en mousserende wijn geeft daar een speciaal tintje aan. Maar ondanks de hogere interesse aan het eind van het jaar, rommelt het in DO Cava en zijn er velerlei uitdagingen.

Wat is Cava

Plat gezegd is Cava de Spaanse tegenhanger van de Franse Champagne. Het is op dezelfde wijze geproduceerd, maar met andere druivenrassen. Wanneer je een mousserende wijn onder de €20 drinkt, is de kans groot dat het Cava of Prosecco (de Italiaanse mousserende wijn) is. Een Cava is over het algemeen genomen fris, vol met citrusfruit en hartig, maar elke druivensoort voegt haar eigen signatuur toe.

  • Macabeo (wit): ook bekend als Viura, is de belangrijkste druif voor Cava. En staat ook veruit het meest aangeplant (37% in 2022).Het heeft bloemige aroma’s met een citroenachtige smaak en een lichte bittere afdronk dat doet denken aan groene amandelen.
  • Xarel-lo (wit): staat op de tweede plaats qua aanplant (27%) en is veel aromatischer met rijke bloemige aroma’s en peer/meloenachtige tonen. Wijnen zijn complexer en hebben een pittige zuurgraad dat tevens de rijpingsperiode kan verlengen.
  • Parelleda (wit): met 19% de derde qua aanplant brengt Parelleda delicate citrusachtig en witte bloementonen. Terwijl de lagere zuurgraad zachtheid en balans bijdragen.

Maar ook komt Chardonnay, Malvasia, Garnacha, Monastrell, Trepat en Pinot Noir voor.

Hoewel er cava producenten zijn die wijngaarden bezitten, komt het merendeel van de druiven van duizenden kleine wijnboeren – eigenlijk een soortgelijke methode als in de Champagne.

Wat is DO Cava

Laten we weer even terug gaan, wat is DO Cava nu precies? Dit kan je toch wel een bijzondere denominación de origen (ofwel beschermde herkomstaanduiding of appellatie) noemen. Het gaat namelijk niet om een specifieke streek. Hoewel 95% van alle Cava uit Catalonië komt, en zelfs 86% uit Penedès, mag mousserende wijn uit Rioja, Extremadura en Valencia ook Cava genoemd worden. Vanuit marketing oogpunt is het handig om één “merk” neer te zetten. Maar sinds de jaren 70 (dat Cava gelanceerd is), is er veel veranderd in werkwijze en kwaliteit.

Een wijn mag zich rekenen tot DO Cava wanneer de gemaakt is van bovengenoemde druivenrassen met een maximale oogst van 12.000kg per hectare, tweede vergisting op fles plaats vindt en de minimale rijping 9 maanden is.

Classificatie o.b.v. rijping

Nu zijn ook twee nieuwe categorieën geïntroduceerd: Cava de Guarda en Guarda Superior. Feitelijk is Cava de Guarda de standaard Cava met een standaard rijpingstijd in de kelder van minimaal 9 maanden. De aanvullende eis voor Cava de Guarda Superior is dat de druiven biologisch geteeld moeten zijn.

Een Cava de Guarda Superior is gelabeld als Reserva bij een minimale rijping van 18 maanden. Bij 30 maanden rijpen mag de wijn Gran Reserva genoemd worden of de zeer prestigieuze Cava de Paraje Calificado bij een leeftijd van meer dan 36 maanden.

Restsuiker

Daarnaast is er een indeling op restsuiker – gelijk met Champagne.

Bij het label Brut Nature is er geen suiker toegevoegd. Dit is Cava in haar meest pure vorm. Het is een verfrissende aperitief en is een goed gezelschap voor elke gang. Vooral wanneer het gerecht zout of vettigheid bevat.

Bij Cava Extra Brut is maximaal 6 gram suiker per liter in de dosage toegevoegd.  Dit kleine vleugje zoetheid vergroot de veelzijdigheid, waardoor het ideaal is om te combineren met gerechten met een hogere zuurgraad of bitterheid.

Met een aangenaam mondgevoel bevat Cava Brut een iets grotere hoeveelheid toegevoegde suikers in de dosering. De uitgebalanceerde zuurgraad van het product betekent dat deze (nog steeds relatief) kleine hoeveelheid suiker nauwelijks merkbaar is. Ideaal bij de Aziatische keuken.

De Cava Extra Seco kan je herkennen aan het zwaardere mondgevoel doordat er net iets meer suiker toegevoegd mag worden. Gaat goed samen met desserts of een kaasplankje.

Vanaf een restsuiker met 17 gram/lt komen we in het meer zoete segment terecht voor een Seco. Bij 32 tot 50 gram /lt suiker een Semi Seco en 50+ gram/lt de Dulce. Deze zijn ideaal als dessert wijn wanneer je iets anders wilt.

Het label Brut Nature, Extra Brut en Brut mogen binnen alle 4 categorieën gebruikt worden. Terwijl de meer zoete Cava’s alleen binnen de categorie Cava (Cava de Guarda) of Reserva (Guarda Superior) gebruikt worden.

Herkomstbenamingen binnen DO Cava

Om sommige uitdagingen het hoofd te bieden, wilt men de DO Cava hervormen. Er zijn in 2020 vier individuele herkomstbenamingen ofwel appellaties toegevoegd. Op deze manier kan de herkomst van het product nauwkeurig worden bepaald aan de hand van het terroir en het microklimaat waar de wijn gemaakt is.

DO Cava regio met uitdagingen

Comtats de Barcelona

In Catalonië, in het noordoosten van Spanje, ligt de Comtats de Barcelona. In dit gebied vinden we meer dan 95% van de Cava productie. De naam verwijst naar de voormalige graafschappen en de middeleeuwse gebieden onder toezicht van de Graaf van Barcelona.

Doordat er verschillen in klimaat zijn, aan de kust meer mediterraan en verder landinwaarts meer continentaal, valleien op verschillende hoogtes en bodem diversiteit, zijn er een vijftal sub-zones.

Voor al deze sub-zones geldt dat de wijnstokken minimaal 10 jaar oud dienen te zijn met een maximale opbrengst van 10.000kg/ha. De regio’s produceren alleen Reserva en Gran Reserva Cava’s.

Pla de Ponent

Geheel in het oosten vinden we Pla de Ponent. Hier vinden we een continentaal klimaat met weinig regenval en vele zonuren. Er heersen grote dagelijkse temperatuurverschillen. De wijngaarden liggen tussen 200 en 400m hoogte op redelijk vlak terrein.

Serra de Prades

In het noorden van Tarragona, grenzend aan Pla de Ponent ligt Serra de Prades. Deze sub-zone is vernoemd naar de Prades bergketen. Ze onderscheidt zich door haar geologische formatie: een stroomgebied of vallei omgeven door bergen, waar de Serra de Prades op zuidelijke hellingen liggen. De eroderende werking van de rivier de Francolí en zijn zijrivieren spelen een belangrijke rol in de geologie.

Op een hoogte van 350 tot 600 meter boven de zeespiegel heeft Serra de Prades een zeer bijzonder microklimaat, waar de invloed van de Middellandse Zee zich vermengt met winden uit het binnenland, van continentale aard, in wat kan worden omschreven als een mediterraan overgangsklimaat met grotere thermische contrasten. Dit microklimaat bevordert de teelt van de inheemse Trepat-variëteit, een soort rode druif die fruitige wijnen produceert met een zeer eigen persoonlijkheid.

Conca del Gaià

Ten zuidoosten van Serra de Prades vinden we Conca del Gaià. De naam verwijst naar de rivier de Gaià en de geschiedenis gaat terug naar het Romeins Hispania. De sub-zone heeft een typisch mediterraan klimaat met milde winters en hete zomers, getemperd door een oceaanbries. Het bestaat uit een vlakte die vanaf de Middellandse Zee langzaam omhoog klimt tot de toppen van het kustgebergte.

Valls d’Anoia-Foix

Gelegen in een brede vallei tussen twee bergketens met Barcelona in het noorden en Tarragona in het zuiden, vinden we Valls d’Anoia-Foix. De open vallei loopt langzaam af van de indrukwekkende rotsmassa van Montserrat naar de zee. Het wordt gevormd door een veelheid van heuvels en kleine heuvels gevormd door de stroomgebieden van de rivieren Anoia en Foix, waaraan deze sub-zone van Cava zijn naam ontleent. De sub-zone wordt beschermd tegen de noordenwind door het Montserrat-massief waardoor ze van een gematigd klimaat geniet. Deze diversiteit zorgt ervoor dat Xarel-Lo in het kustgebied staat aangeplant, Macabeo vooral in de vallei, terwijl Parellada terug te vinden is in de hoger gelegen wijngaarden.

Valle del Ebro

In noord Spanje, in Rioja, vinden we Cava uit de Valle del Ebro. De wijngaarden liggen nabij de rivier de Ebro. We vinden hier twee sub-zones: Alto Ebro en Valle del Cierzo. Ook hier geldt dat de wijnstokken minimaal 10 jaar oud moeten zijn. En de wijnen die geproduceerd worden zijn geklasseerd als Reserva en Gran Reserva Cava’s.

Alto Ebro

Dit ligt in het westen van de Ebro-vallei en bestaat uit een uitgestrekt vallei langs de rivier de Ebro, omgeven door bergketens. De wijngaarden reiken tot 600m hoogte. Belangrijkste kenmerk is de samensmelting van de klimaten van de Atlantische Oceaan en de Middellandse Zee. Dit levert een mild klimaat met matige regenval en volop zonuren.

Valle del Cierzo

Rondom de stad Zaragoza vinden we Valle de Cierzo. Het continentale klimaat kenmerkt zich door koude winters en hete zomers met grote temperatuurverschillen gedurende de dag. Wat het meest opvalt is de karakteristieke wind, de “Cierzo”. Dit is een koele, droge en sterke wind die bijdraagt aan het droge klimaat.

Requena

Ten westen van Valencia ligt de sub-zone Requena. Het ligt op een klein plateau op 600 tot 900m hoogte. In het zuiden grenst het aan de rivier Cabriel en in het noorden de Molón bergketens. Het heeft een meso-mediterraan klimaat met grote dag-/nachttemperatuurverschillen maar ook lange koude winters.

Viñedos de Almendralejo

Deze sub-zone vinden we in het zuidwestelijke Extremadura. Met een praktisch vlak reliëf, gelegen op een gemiddelde hoogte tussen 200 en 450 meter boven de zeespiegel, genieten de wijngaarden van een vrij droog klimaat, milde winters en hoge temperaturen in de zomer, geaccentueerd door de werking van de warme wind, plaatselijk bekend als de solano.

De uitdagingen van DO Cava

Doordat de vele kleine wijnboeren zich meer richten op terroir en kwaliteit, begint de schoen te wringen. Ze hebben last van het cava-imago als voordelige vervanger van Champagne. Zij werken aan een eigen stijl mousserende wijn die verbonden is met de specifieke herkomst. Terwijl de besluitvorming binnen de overkoepelende DO-organisatie veel discussie oplevert, traag is en werkt naar consensus. Dit geheel vergroot de uitdagingen waar Cava voor staat, waardoor leden hun rug toekeren.

Daarom zijn er, onder druk van het uittredende producenten, een aantal regels aangescherpt. Op het etiket moet de rijpingstijd vermeld staan en is er de mogelijkheid om de sub-zone aan te geven. Wanneer de druiven van eigen wijngaard zijn en de bereiding, rijping en botteling op het domein plaats vindt, mag het logo van elaborador integral vermeld worden op het etiket. Zo kan een wijnboer zich toch onderscheiden ten opzichte van de grote DO Cava.

Clàssic Penedès

Om bovengenoemde uitdagingen zijn een aantal wijnbouwers in de Penedès uit de DO Cava gestapt. Ze hebben hun eigen appellatie opgericht onder de naam Clàssic Penedès en dit omvat ongeveer 1.200ha. En deze is goedgekeurd door de EU. Ze volgen striktere regels dan in de DO Cava. De toegestane druiven zijn uitsluitend van wijngaarden binnen de DO Penedès en moeten biologisch gecertificeerd zijn. Dit laatste is in het geheel geen uitdaging, omdat vanaf 2025 alle wijngaarden in de Penedès biologisch moeten zijn. Daarnaast moeten de druiven van eigen wijngaard komen. En de wijn dient minimaal 15 maanden te rijpen. En Clàssic Penedès moet altijd een vintage zijn. Steeds vaker verschijnt de sub-zone op het etiket, omdat de precieze locatie het unieke karakter van de wijn bepaalt.

Corpinnat

Binnen de Clássic Penedès wilden sommige producenten nog strengere regels hanteren. Dat leidde tot de oprichting van DO Corpinnat, welke in 2018 door de EU werd erkend. Dit omvat ongeveer 200ha. Deze wijngaarden liggen in het hart van de Penedès. De inheemse druiven mogen alleen met de hand geoogst worden. En de wijn dient minimaal 18 maanden te rijpen. Minstens 75% van de wijn komt verplicht van eigen wijngaard en de vinificatie, rijping en botteling moeten op het domein plaatsvinden.

Vintage

De vintage verwijst naar het jaar waarin de druiven werden verbouwd en geoogst, voordat ze werden omgezet in wijn. Het is daarom niet mogelijk om een ​​vintage te noemen voor wijnen die zijn gemaakt van een mengsel van druivensoorten die over meerdere jaren zijn geoogst.

Zeker bij mousserende wijnen, waar gebruik wordt gemaakt van een basiswijn om jaar na jaar eenzelfde stijl te maken, is het gebruikelijk om wijn uit meerdere jaren te blenden. Bij vintage wijnen is dit dus niet het geval. Vaak worden vintage wijnen alleen gemaakt van druiven die van uitzonderlijk goede kwaliteit zijn.

Spannend 2024 voor Spaanse oogst

De Spaanse druiven oogst in 2024 was anders dan voorgaande jaren doordat meer regenval er grote verschillen ontstonden en het resultaat zal spannend zijn. Over het algemeen genomen was het minder heet, maar ook het gemiddelde regenval tot midden september was 4% hoger dan normaal.

Omdat de pluk nog niet geheel voltooid is, verwacht  La Semana Vitivinícola een hogere hoeveelheid dan in 2023 (17% meer), maar dit zal per regio sterk verschillen. De groei wordt vooral bepaald door Castilla la Mancha, de bulkregio, waar ze 23% hoger volume verwachten.

Regio’s nader bekeken

Laten we de bepalende regio’s nader bekijken, want onderlinge verschillen zijn hoog.

Grootste wijnproducent Castilla la Mancha

De grootste regio van Spanje, Castilla la Mancha, heeft een zeer goed jaar achter de rug. Door gebrek aan plagen en ziekten, verwacht men een 31% hogere productievolume. Naar verwachting zal de opbrengst met 25 miljoen hl bedragen, en daarmee is Castilla la Mancha de meest toonaangevende en grootste wijnproducent van Europa.

Ook het nabij gelegen Spaanse Extremadura verwacht een grotere oogst in 2024, wat hier minder spannend werk opleverde.

Castilla y Léon

In één van de grotere kwaliteitsgebieden was het een ander verhaal. Vorst, storm en regenval hadden een negatief effect op appellaties als Bierzo, Cigales, Rueda en Ribera del Duero.

In Ribera del Duero is het plukseizoen na 68 dagen op 4 november afgesloten. Vroeg in het seizoen kwam vorst en hagel, terwijl september gekenmerkt werd door wisselende temperaturen en neerslag. Dat stelde de wijnbouwers voor uitdagingen omdat rijping ongelijk plaatsvond in de wijngaarden. Maar deze rijping was geweldig en de kwaliteit is hoog, hoewel de opbrengst met bijna 20% kelderde.

Worstelingen in Galicië

Ook in het noordwestelijk gelegen Galicië was het erg vochtig met als gevolg een enorme schimmeldruk en slechte vruchtzetting. Dit heeft uitdaging gegeven voor de biologische wijnbouw. Maar naar verwachting heeft de kwaliteit niet ingegeven.

Maar hier spelen ook andere uitdagingen. Vooral in de regio Ribeira Sacra worstelt men met de neergaande consumptie. DO Ribeira Sacra staat bekend om haar rode wijn van de Mencia-druif. En juist de vraag naar rode wijn is dalende. Daarnaast kan hier alleen maar handmatig geplukt worden vanwege de zeer steile hellingen, terwijl het aanbod van plukkers ook afneemt. Dus de uitdaging ligt in overproductie terwijl de consumptie afneemt. Eerdere jaargangen zijn nog niet verkocht en de grote wijnmakerijen in de appellaties de contracten met de leveranciers beëindigen. Met andere woorden het is crisis in Ribeira Sacra!

Middellandse Zee gebied

En dat Spanje een land van uitersten is, bewijst de wijnbouwregio’s langs de Middellandse Zee wel. In Valencia, Murcia en Catalonië was het erg droog, in Valencia verwachten we desondanks 23% hogere productie. Terwijl Priorat en Terra Alta heel weinig regen hebben gehad. Desondanks kon Penedès nog profiteren van enkele mooie voorjaars buien. Algeheel ligt de productie verwachting voor Catalunya 35% lager. Het voordeel is wel dat de kleine oogst van uitmuntende kwaliteit is met vooral rijpe sappige Cariñena-druiven.

Verwoest wijngaard in Utiel-Requena maakt de Spaanse oogst 2024 spannend

Bron: COIAL – verwoeste wijngaard nabij Utiel-Requena

Echter de recente overstromingen hebben een verwoestende uitwerking gehad. Ongeveer 25.000ha aan landbouwgronden zijn verwoest, waaronder een grote hoeveelheid wijngaarden. Exacte cijfers zijn nog niet bekend, maar schattingen lopen op tot €1 miljard. Maar gelukkig was de oogst grotendeels binnen, dus voor 2024 lijkt de schade beperkt. De uitdaging ligt nu in het herstel van de infrastructuur en de wederopbouw van de wijngaarden.

De duurzame productie in gebieden als Jumilla, Yecla en Bullas staan zwaar onder druk. Door aanhoudende droogte droogde de gebieden nagenoeg uit. Waarna in september zware regenval verlossing bood. Ook vertraagde de rijpingsfase door de koelere nachten  die hiermee gepaard gingen. De oogst in deze Spaanse appellaties voor 2024 zal eerder rond het 10 jarig gemiddelde liggen, maar de kwaliteit is uitmuntend wat, na een spannend jaar bijzonder welkom is.

Regen in Cava DO

Na drie jaren van intense hitte en langdurige droogte, is er eindelijk regen gevallen in DO Cava in het hart van Penedès. Hierdoor konden de wijnstokken zich herstellen. De druiven hebben een goede zuurgraad en de verwachting is erg hoog als het gaat om de kwaliteit van de wijnen.

Uitdagingen in Rioja

Voor het oogstjaar 2024 heeft de Raad van Bestuur bepaald dat de opbrengst “slechts” 90% van de toegestane hoeveelheid mag zijn. Dit heeft alles te maken met het doorvoeren van veranderingen om het overschot in de regio aan te pakken. Van oudsher staat Rioja bekend om haar hoog alcoholische, tanninerijke wijnen. Maar de markt vraagt meer om lichtere stijlen. Om deze reden is veel wijn gedistilleerd zodat het overschot onder controle is gebleven. Maar er gaan wilde verhalen rond over hoeveel wijn er nog in tanks liggen.

Het is spannend, maar voor deze Spaanse regio is 2024 de kleinste oogst ooit, met slechts 275 miljoen kg (ten opzicht van 381 miljoen kg in 2023). Een belangrijke reden is de zware regenval in september, waardoor druiven niet meer rijpten (groene oogst). Hierdoor ontstond er veel werk in de wijngaard om de druiven toch zo goed mogelijk te laten ontwikkelen. Dankzij dit nauwgezette werk, is de kwaliteit van de resterende druiven wel goed. Het werk in de wijnkelder zal van cruciaal belang zijn.

Uitdaging voor Spaanse wijnbouw

Onlangs kende het noord Spanje een nieuwe uitdaging, zoals zeer extreem weer voor de Spaanse wijnbouw. Hagelstenen zo groot als pingpongballen kwamen uit de lucht vallen en hebben grote schade veroorzaakt in DO Bierzo en DO Valdeorras. Eerder kende ook het Spaanse Catalonië extreem weer met funeste gevolgen voor de wijnbouw.

Uitdaging voor Spaanse wijnbouw
Bron: Demencia Wines

Op 25 juni trof een storm de omgeving van Valtuille de Abajo. Ongeveer 500 tot 600ha van de best gelegen wijngaarden van DO Bierzo werden geteisterd met hagelstenen. Met als gevolg dat druiven zijn geplet, de bladeren van wijnstokken afgescheurd en zelfs stokken en blijvend hout zijn beschadigd. Dit is de tweede hagelbui voor de regio. Op 18 juni trok een andere storm over het nabijgelegen Cacabelos, waarbij ongeveer 250ha wijngaarden rond de stad waren getroffen. De gebeurtenis trof ook de nabijgelegen provincie Ourense, waarbij wijngaarden in DO Valdeorras werden weggevaagd.

Omdat de oogst nog maar 2 maanden verwijderd is, zitten de wijnbouwers met hun handen in het haar. Wat leek op een zeer succesvolle oogst, zijn er nu twijfels over wat er nog te redden valt. Daarnaast heeft de schade op de wijnstokken natuurlijk ook gevolgen voor de oogst van volgend jaar.

DO Bierzo impact

In DO Bierzo is de schade het grootst in Valtuille de Abajo en Valtuille de Ariba, waar we tevens 50% van de belangrijkste wijngaarden van de appellatie vinden. De hagelbui kwam tevens op een zeer ongelegen moment. De wijnstokken waren net, na de bloei, aan de vruchtzetting begonnen. De bessen zijn tot aan de véraison gevoelig voor schimmeldruk. En momenteel is er een verhoogd risico op Valse Meeldauw, Zwartrot en Echte Meeldauw, als gevolg van de natte omstandigheden en de hoge temperaturen.

Conclusie

Terwijl de Spaanse telers door moeten gaan en hopen er het beste van te maken, is het zaak dat de beschadigde wijnstokken zo spoedig mogelijk te behandelen om de schade en wonden van het extreme weer te beperken.

Het huidige jaar 2024 zal naar waarschijnlijkheid snel vergeten zijn terwijl de telers 2025 nauwlettend in de gaten zullen houden.

Oude wijnstokken behouden

Daarnaast speelt er nog een andere belangrijke uitdaging zich af voor de Spaanse wijnbouw in het noordoosten. In het kader van een EU-programma om wijngaarden te herstructureren, wilt de Spaanse regering en lokale autoriteiten oude wijnstokken vervangen voor productievere wijnstokken.

Nu schuilt hieronder een dieper probleem. In DO Bierzo zijn vele wijngaarden in eigendom van kleine families. Deze hebben wijnstokken van wel 70+ jaar. Denk hierbij aan Godello, Mencia, Alicante Bouschet, Palomino, Bastarda, Malvasia en Dona Blanca. De overdracht en regulering eigendom en pacht van deze kleine minifundio was vroeger vaak onder mondeling afspraken. Doordat de lokale autoriteiten hebben geregistreerd, komen deze niet voor in het wijnbouwregister waardoor regulering lastig is. Terwijl dezelfde lokale autoriteiten nu oproepen tot het rooien en herplanten met Europees geld.

Nu zijn de toonaangevende Raul Perez en Demencia Wine opgestaan en hebben een petitie gestart voor het behouden van deze oude wijnstokken.

Eenmaal, de oude wijnstokken van Bierzo zijn al meer dan een eeuw bewaard gebleven door traditie en de liefde en inspanningen van wijnbouwers en families. Deze moeten het unieke genetische wijnerfgoed van Bierzo behouden.

Bijzonder Monastrell herontdekt

Jumilla DO is een subappellatie van Murcia DO in het zuidoosten van Spanje. Jumilla DO wordt gezien als het belangrijkste wijngebied in Murcia gezien de kwaliteit maar ook hoeveelheid dat men produceert. De appellatie omvat de zeven dorpen Jumilla, Hellin, Ontur, Tobarra, Albatana, Fuente-Alamo en Montealegre del Castillo. Het gebied ligt op het plateau van La Mancha op 400 tot 1.000m hoogte. Droogte en stijgende temperaturen zijn grote uitdagingen. Zomers kunnen in Jumilla bijzonder heet zijn, tot wel 42C terwijl regenval tot een miniem is met max 300mm. Het semi-aride continentale klimaat is dus zeer droog en warm, maar ook winderig. Wat waterstress alleen maar verder doet oplopen. Vandaar dat toegepaste druivenrassen zich hier ook aan aanpassen. Monastrell is een bijzonder goed voorbeeld van een hitte bestendig druivenras dat herontdekt is door de wijnbouwers.

Bijzonder Monastrell herontdekt

Wat ging er aan vooraf

De geschiedenis van Jumilla DO is bijzonder. In 1978 werden de oudste overblijfselen van vitis vinifera zaden van Europa ontdekt, wel 3.000 jaar oud. Er zijn ook archeologische overblijfselen gevonden die getuigen van de meer dan 2.500 jaar oude wijntraditie, waaronder oorbellen uit de 4e eeuw voor Christus.

Zo een 25 jaar geleden stonden hier vooral Merlot, Cabernet Sauvignon en Syrah aangeplant. In die tijd was irrigatie een noodzaak, zeker voor deze druivenrassen. Maar hoe anders is de situatie nu. Om te irrigeren is veel water nodig en daarvoor zijn de nodige watervergunningen benodigd. Dit werd een steeds groter probleem. In 1995 gebruikte men nog 100 miljard liter water voor de wijnbouw en in 2020 maar liefst 900 miljard liter. Mede onder invloed van waterschaarste en opwarmende temperaturen, is het bijzonder hoeveel wijnbouwers de inheemse Monastrell hebben herontdekt en zijn overgestapt naar dry farming.

Biologisch

De bodem is zeer kalkrijk en heel arm aan organische materialen vanwege de droogte. Doordat hier brede valleien zijn, is de bodem bezaait met gesteente dat door erosie uit de bergen naar beneden is gekomen. In sommige delen overheersen zanderige gravel bodems. Dit is een overblijfsel van een zee die miljoenen jaren geleden hier gelegen heeft. En er zijn zelfs enkele plekken met rotsachtige vulkanische bodems. De bodem is goed waterdoorlatend, wat van groot belang is in een droog winderig gebied. Ondergrondse harde krijtlagen voorkomen dat  vocht uit diepere delen naar de toplaag optrekken en verdampen. Deze factoren dragen bij aan een extreem schone bodem, vrij van vervuiling. Pesticiden worden nauwelijks gebruikt omdat door de droogte er geen ziektes voorkomen. Daardoor zijn veel wijngaarden biologisch gecertificeerd.

Waarom Monastrell

Reeds in de 14e eeuw is deze druivenras in de regio gesignaleerd. Het is gebleken dat Monastrell zich goed kan aanpassen in een hete droge omgeving. De druif heeft een dikke, donkere schil en is daardoor goed bestand tegen UV-straling en voorkomt zonnebrand. Ze vormt de knoppen laat om de strenge winterperiode door te komen en rijpt lang voor een goede smaakontwikkeling.

Bush vine of Gobelet bron www.jumilla.wine

Om de droogte en de wind te doorstaan, staan de stokken op wel 3m van elkaar in gobelet (bush vine). Dan hoeven de wortelstelsels niet met elkaar te concurreren voor dat kleine beetje water wat beschikbaar is. Tevens wortelen de druivenstokken diep om bij het water en de voedingsstoffen te komen.

Onderzoek heeft aangetoond dat Monastrell op een unieke wijze met water omgaat. Het gaat om het verband tussen beschikbare watervoorraad in de bodem, de bladeren en het gedrag van het druivenras. Bij warmte en waterschaarste sluiten de huidmondjes van de bladeren heel snel om verdamping te minimaliseren. Daardoor staat de ontwikkeling van de druif stil en kan leiden tot fenolische onrijpheid. Druivenrassen die dit nastreven noemt men een isohydrische ras). Andere rassen (anisohydrisch) sluiten de huidmondjes later wanneer al het beschikbare water is verbruikt, wat vervolgens stress geeft. Monastrell is bijzonder omdat onderzoek heeft uitgewezen dat dit ras de situatie aankijkt en dan pas beslist of ze zich isohydrisch danwel anisohydrisch zal gedragen. Daardoor ontwikkelt ze zich gelijkmatig en heeft Monastrell veel minder irrigatie nodig. Inmiddels is ongeveer 70% van de aanplant Monastrell.

Keerzijde

Natuurlijk is er een keerzijde. Doordat een grote groep wijnbouwers zijn overgestapt naar dry farming, moeten de wijnstokken harder werken om water te bereiken. Door deze krachtinspanning van de plant, levert ze minder bessen op. Waardoor natuurlijk de wijnproductie lager is. Als gevolg daarvan is de kwaliteit weliswaar hoger van de druiven en dus de wijn, maar ook de prijs.

Desondanks kennen de wijnen uit Jumilla een zeer goede prijs-kwaliteit verhouding van rond €15.

Controverse in de Alsace

Het hing al een tijdje in de lucht, maar de Elzas is verdeeld met een hoofdrol voor Riesling. De grote controverse is dat deze edele druivenras mag binnen de AOC Alsace geen zoete wijnen meer produceren. Dat wilt zeggen wijnen met meer dan 4mg restsuiker.

INAO, de organisatie die over herkomstbenamingen gaat in Frankrijk, heeft de bedoeling om de beschermde oorsprongsbenaming duidelijker te maken. Maar het gevolg is dat er gepassioneerde debatten en diepe meningsverschillen zijn ontstaan. Riesling is in staat om een wijde range van stijlen te produceren afhankelijk van terroir, expositie en rijpheid. Hierdoor is er veel onduidelijk hoe zoet de uiteindelijk wijn eigenlijk is. Men kent eenmaal geen classificatie zoals in Duitsland. INAO had de keuze uit drie opties; wijn mag niet meer dan 4gr/l suiker bevatten, de Europese richtlijn volgen om de wijn te etiketteren met het smaakpatroon: droog (sec), halfdroog (demi-sec), halfzoet (moulleux) of zoet (doux; zoals bijvoorbeeld in Duitsland). Of de gewenste Riesling te definiëren op basis van het rijpheidsniveau. Overigens de eerste optie geldt voor alle Franse wijnen, behalve in de Elzas.

Wat ging er aan vooraf

Overigens sinds 2021 werden producenten verplicht om op het etiket aan te duiden in welk smaakpatroon hun wijn viel. De bedoeling hiervan was om voor de consument meer duidelijkheid te brengen. Het zou de verkoop ten goede komen, omdat nogal wat mensen in de veronderstelling waren dat Alsace-wijnen vooral zoet waren. Iets wat ten onrechte is want de producenten kijken naar waar de markt om vraagt. Dus eigenlijk al voordat de consument goed en wel gewend is aan deze verandering, komt de volgende er al bovenop. Overigens blijft deze regel wel van kracht voor andere druivenrassen zoals Gewürztraminer, Pinot Blanc, Pinot Gris of Sylvaner.

Sinds 1 augustus 2023 is binnen de appellatie Alsace gereserveerd voor droge wijnen van Riesling. Echter vooral onafhankelijk wijnboeren betwijfelen of dat druiven die volle rijpheid bereiken wel kunnen voldoen aan deze gestelde eisen. Elzas heeft eenmaal microklimaten waar druiven zeer rijp kunnen worden en dus een hoger suikergehalte hebben. Het ligt ook deels in de traditie dat de Elzas verschillende wijnstijlen voortbrengt dankzij het gevarieerde terroir. Dit is dus het twistpunt, daar waar de AOC de bedoeling heeft om meer duidelijkheid voor de consument te verschaffen door te vereenvoudigen, zien wijnproducenten juist een aanval op de diversiteit en identiteit van de Elzas wijnen.

Uiteindelijk is “gekozen” voor de derde optie. De naam “Riesling” mag worden toegevoegd aan de AOC Alsace indien de wijn, na gisting, maximaal 4gr/lt restsuiker voor gechaptaliseerde wijn, tot max 9gr/lt voor niet-gechaptaliseerde wijn indien de zuurgraad niet meer dan 2gr/lt lager is dan het restsuikergehalte. Echter is er een uitzondering voor de Vendanges Tardives of Sélection de Grains Nobles en ook op de AOC Alsace met extra village- of wijngaardbenaming. Verder kunnen deze suiker en zuurgraad gehaltes elk jaar aangepast worden.

Na de publicatie in augustus, was er 1 maand om protest aan te tekenen. Deze hebben uiteindelijk geen verandering aangebracht en dus

Conclusie

Uhm snapt u het nog? Dit is zeker zeer duidelijk voor een consument. Daarnaast blijven de hogere kwaliteitswijnen (Vendanges Tardives en village/wijngaardbenamingen) vooralsnog buiten beschouwing, waardoor de suggestie wordt gewekt dat deze zoeter zijn dan de gewone AOC wijnen. Wanneer voor optie twee was gekozen, vermoed ik dat er veel meer duidelijkheid zou zijn ontstaan voor de consument. De naam Riesling mag op het etiket staan voor AOC Alsace wijnen indien de wijn voldoet aan de bovenstaande voorwaarden. Anders mag de referentie naar Riesling niet vermeld worden, neemt niet weg dat een AOC Alsace wijn dus wel van Riesling gemaakt is.

Nieuwe blik op oude wijn

Een Duits-Oostenrijks onderzoeksteam vonden een enorme hoeveelheid grafgiften bij het graf van koningin Merit-Neith van de 1e Dynastie in de necropolis Umm el Qa’äb. De archeologen vonden honderden oude potten met overblijfselen van 5.000 jaar oude wijn. Veel kruiken zijn nog in goede staat en hebben soms zelfs nog stoppen op de kruiken. De potten bevatten organische resten van 5.000 jaar oude wijn en een grote hoeveelheid goed geconserveerde druivenpitten.

Bron: Egyptisch Ministerie van Toerisme en Oudheden

De ontdekking van deze oude wijn draagt aanzienlijk bij aan het gebied van archeologie en de studie van oude beschavingen. Archeologen hebben lang volgehouden dat wijnproductie en -consumptie integrale componenten waren van oude samenlevingen, vooral onder de elite. Wijn was niet alleen een gekoesterde drank, maar ook een symbool van status en macht.

Vooral de koningen van Egypte stonden bekend om hun voorliefde voor wijn, die ze tijdens rituelen consumeerden en aan de goden offerden. De vondst van deze 5000 jaar oude wijn bewijst dat deze samenlevingen geavanceerde kennis hadden van het maken van wijn. Het bewaren van de wijnresten gedurende zo’n lange periode is een bewijs van hun vaardigheden en technieken. Het biedt ook een unieke blik op de methoden en praktijken van wijnproductie duizenden jaren geleden.

2023 een moeilijk jaar in Spanje

2023 was een zeer moeilijk jaar voor de Spaanse wijn industrie. Het jaar is gekenmerkt door zeer extreme droogte en een uitzonderlijk natte september maand met regen, hagel en wind. De verzekeraar Agroseguro verwacht dat het jaar ingaat als het grootste schadejaar met ruim € 100 miljoen aan schade uitkeringen, sinds de oprichting van het landbouwverzekeringssysteem in 1978. Het gevolg is dat Spanje de kleinste productie in zes jaar zal hebben, met geschat 33 miljoen hl. Dat is een daling van ongeveer 20%! Klimaatverandering is uiteindelijk de grootste boosdoener. En uiteindelijk is er geen regio bespaard gebleven.

Grootste wijnland onttroond

Italië is al enige jaren met afstand de grootste wijnproducent ter wereld. Echter het ziet er naar uit dat dit jaar de oogst met maar liefst 12% zal dalen tot ongeveer 43 miljoen hl onder invloed van klimaatverandering. De oogst wordt gekenmerkt door overstromingen, droogte en schade als gevolg van hagelbuien. Hierdoor wordt naar verwachting Italië onttroond als het grootste wijnland en zal Frankrijk voor het eerst in 9 jaar weer de eerste positie bekleden. Hier bleef de productie op het 5-jaars gemiddelde met zo’n 45 miljoen hl.

Wie bang is dat er een tekort zal komen aan Italiaanse wijnen heeft het mis. In de voorbijgaande jaren was er overproductie, waardoor de Italianen nu kunnen interen op hun wijnplas. Het lijkt erop dat het noorden, ongeacht de extreme hagel, toch nog haar productie op pijl weet te houden, maar juist het zuiden met extreme hitte is de oorzaak van de mindere productie.

Overigens Sicilië trapte af met het oogsten op 1 augustus. Dit was 10 dagen later dan in 2022, en helaas lijkt de oogst met 35% te dalen ten opzichte van 2022. De pluk zal ruim 100 dagen gaan duren, wat betekent dat dit het langste plukseizoen zal zijn. Ook hier had men te doen met extreme omstandigheden; hevige regenval in mei en juni, extreme hitte in juli, branden en schimmelplagen.

Frankrijk als grootste wijnland

Frankrijk laat een daling van slechts 2% ten opzichte van 2022 zien, waardoor de totale productie uitkomt op 45 miljoen hl. Hoewel dit getal met 1% boven het 5-jaarlijks gemiddelde ligt, zijn er wel gevaren op de loer. Volgens het SSP eisen valse meeldauw uitbraken in Bordeaux waarbij vooral de Merlot-druiven geraakt zijn (-9% tov 2022 of -17% van het 5-jarig gemiddelde) en het zuidwesten (Aude en Hérault) en droogte in de volumegebieden Languedoc en Roussillon (-8% tov 2022 of -2% van het 5-jarig gemiddelde)hun tol in de toekomst. Terwijl grijze rot of botrytis opduikt aan het eind van het groeiseizoen in andere gebieden, wat een goede uitkomt biedt voor dessertwijnen.

De Rhône en Provence hebben te maken gehad met meeldauw, hagel en zomerse hittegolf waardoor de opbrengst hier quite lijkt te spelen. Het goede nieuws komt uit Bourgogne en Beaujolais. Hier is het potentieel veelbelovend met een +11% ten opzichte van de 2022-opbrengst (of 21% van het 5-jarig gemiddelde). Ook in de Loire zien we zelfs +19%. Champagne liefhebbers hebben meer te lijden. Ondanks een recordgewicht van druiventrossen, maar botrytis lijkt roet in het eten (of wijn) te gooien. Het lijkt erop dat 11% van de druiven geïnfecteerd zijn wat een daling van 2% laat zien ten opzichte van 2022.

Franse uitdagingen

Overigens speelt nog een ander aspect in Frankrijk. Door de enorme hoeveelheden onverkochte wijn van eerdere jaren, worden deze door de Franse overheid opgekocht om omgevormd te worden tot alcohol voor parfum of ontsmettingsmiddel. Om deze reden moet Bordeaux duizenden hectaren wijngaarden verwijderen. Eén van de grootste boosdoeners is bier, de Franse jongeren hebben een voorkeur voor bier. De wijnverkoop in 2022 lag 30% lager dan in 2019. De prijs daalde met 21% in de tweede helft van 2022 in vergelijking met voorgaande jaren. Daarnaast vindt ook verschuiving plaats van rode naar witte of rosé wijnen dankzij de lange zomers en hogere temperaturen. Verder verandert de smaak van Bordeaux wijnen doordat hitte de wijnen tanninerijker maken met hoger alcohol percentages. En daarnaast natuurlijk de bosbranden die een rokerige smaak kunnen nalaten.

Spaanse productie 2023

Het derde grootste productie wijnland is nog steeds Spanje. Maar ook daar zien we een dramatische daling van maar liefst 20% tot 33 miljoen hl. Hier is de veroorzaker vooral de extreme hitte en droogte. De hitte in augustus heeft vooral de belangrijke Tempranillo-druif geraakt.  Overigens blijven Amerika en Australië op zeer gepaste afstand nummer 4 en 5.

Maar uiteindelijk gaat het om kwaliteit, en dat zit goed met de Italiaanse wijnen. De marketing machine draait volop en die zorgt voor de verkoopbaarheid. Het zal dus erom spannen welk land er het beste uit gaat komen!

Onderdompelen in wijn

Nacht van de Wijn

Yesss! Op 27 en 28 oktober vind de Nacht van de Wijn weer plaats. Een leuk wijnfestival waar je jezelf kan onderdompelen in de wereld van wijn. Dit vindt plaats in het Werkspoor Kathedraal te Utrecht. Wat kan je hiervan verwachten? Meer dan 200 wijnen van over de gehele wereld worden samengebracht op één locatie. De ideale plek voor wijnliefhebbers, fijnproevers en levensgenieters. Naast wijn zijn er culinaire hapjes en live muziek. Naast een entree prijs van €17.50 betaal je per glas (vanaf €5.00) voor de wijn naar keuze. Tickets zijn verkrijgbaar aan de deur, maar het aan te bevelen om te reserveren via de website.

World’s Best Vineyard 2023

Sinds 2019 stelt de organisatie een prestigieuze lijst samen van de 50 wijngaarden met de meest verbazingwekkende wijngaardervaringen. De beste plaatsen om geweldige wijnen te proeven en meer te weten te komen over wijn maken en druiventeelt. Velen bieden ook een prachtig uitzicht, restaurants en plaatsen om te verblijven. Het gaat dus niet om de kwaliteit van de wijn, maar om de ervaringen die eromheen gebouwd zijn. In 2023 kent de lijst 15 nieuwe toevoegingen. Het is een leuke lijst om rekening te houden met je vakantiebestemming, echter je zal zeker diepe zakken nodig hebben!

Vernieuwing in Oostenrijk

Natuurlijk groeit niet op elke locatie waar wijngaarden worden aangelegd kwaliteit druiven. Het is een combinatie van factoren, zoals bodemgesteldheid, druivenvariëteit, microklimaat en dergelijke. Maar hoe kan je een matige of goede wijn onderscheiden van een fantastische wijn? Daarvoor zijn classificaties in het leven geroepen. Echter dit dient men wel met enige acht beschouwen. Kijken we naar de Bordeaux classificatie, is dit gebaseerd op basis van reputatie en handelsprijs van het domein uit 1855 (!!). Sindsdien is deze lijst maar zeer beperkt aangepast, onafhankelijk van de kwaliteit. Tevens wanneer een geclassificeerd domein een aangelegen (niet-geclassificeerde) wijngaard overneemt, is deze wijngaard plotsklaps ook geclassificeerd. Dus hier is het een beetje krom. In de Champagne gaat men uit van de plaatsnaam. Kijk je in Bourgogne, daar gaat de klassering zover als wijngaardpercelen en is gebaseerd op het terroir.

Vernieuwing van DAC niveaus

Nu zien we dat de Bourgondische logica vaker wordt gekopieerd. Dat zagen we reeds in Duitsland, maar nu ook in Oostenrijk. Doordat de wijngaarden verdeeld zijn over vele wijnhuizen en de wijngaarden op verschillende locaties liggen, is de keuze voor locatie eigenlijk natuurlijk te noemen. Vandaar dat sinds augustus 2023 de classificatie ook in de wet geregeld is. De eerste wijngaard classificaties kunnen we in 2025 verwachten.

De bestaande opbouw van Gebietswein (regionale wijn), Ortswein (gemeente/village wijn) en Riedenwein (single vineyard wijn) blijft bestaan. Binnen Riedenwein is een onderscheid geïntroduceerd met Erste Lage (Premier Cru) en Grosse Lage (Grand Cru). Het gebruik van Erste en Grosse Lage is voorbehouden aan DAC-wijnen. In het kort zijn de vereisten dat de regio waar de wijn vandaan komt de drie DAC (bovengenoemde) niveaus hanteert, dat de druiven met de hand zijn geoogst en dat er een lagere opbrengst per hectare gehanteerd wordt dan het wettelijk maximum voor de regio.

Vernieuwing van DAC pyramide

Om in aanmerking te komen voor de hoogste classificatie zal de regionale wijn comité een verzoek moeten indienen aan de Nationale Wijn Comité namens de betreffende wijngaard (Ried). Dit omvat tevens de historische belangrijkheid van de wijngaard, een beschrijving van de bodemopbouw, geologische karakteristieken, klimaat en ligging van de wijngaard. Tenslotte de nationale en internationale waardering van de wijn als bewijs van de hoge kwaliteit die de wijngaard kan opleveren. Om in aanmerking te komen voor Grosse Lage zal de wijngaard eerst vijf jaar de Erste Lage classificatie moeten bezitten. Nadere vereisten om Grosse Lage te hanteren zal nog verder gespecificeerd worden.

Overigens zal de huidige classificatie van kabinet, spätlese tot aan beerenauslese ook gewoon blijven bestaan binnen de opzet van DAC.

DAC compleet

Om even in Oostenrijk te blijven. Zoals je misschien kan herinneren van ons artikel over Oostenrijk, waren er twee regio’s die de DAC classificatie niet hadden. Nadat Wagram reeds in 2021 was toegetreden tot de DAC familie, heeft nu in 2023 ook Thermenregio de DAC classificatie omarmd. Hiermee treedt de laatste regio toe tot de DAC familie en zijn alle regio’s in Oostenrijk DAC geklasseerd.

Thermen regio

Bron: Austrian Wine

Love4Wine
Privacyoverzicht

Deze site maakt gebruik van cookies, zodat wij je de best mogelijke gebruikerservaring kunnen bieden. Cookie-informatie wordt opgeslagen in je browser en voert functies uit zoals het herkennen wanneer je terugkeert naar onze site en helpt ons team om te begrijpen welke delen van de site je het meest interessant en nuttig vindt.